سجاده های سلوک - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٦٨ - تقدم نيازهاي رواني و متعالي بر نيازهاي مادي
که ميتواند آن شب را متوقف کند و در پيِ آن نور و روز را بيافريند. همچنين با توجه به منافع فراوان شب و ازجمله اينكه خداوند شب را فرصت استراحت و آرامش انسان در پيِ خستگي روز قرار داده، خداوند در آية بعد ميفرمايد: قُلْ أَ ر أَ يْتُمْ إِنْ أَ خَذَ اللّهُ سَمْعَكُمْ وأ بْصَارَكُمْ وَخَتَمَ عَلَى قُلُوبِكُم مَّنْ إِلَـهٌ غَيْرُ اللّهِ يَأْتِيكُم بِهِ انظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الآيَاتِ ثُمَّ هُمْ يَصْدِفُونَ؛ بگو: مرا گوييد که اگر خداوند روز را بر شما تا روز رستاخيز پاينده کند، کدام خدايي است جز خداي يکتا که شب را براي شما آورد تا در آن بياراميد؟ پس آيا [اين نشانهها را] نميبينيد [تا ايمان آوريد و راه يابيد]؟
در آية ديگر ميفرمايد: قُلْ أ رَ أ يْتُمْ إِنْ أ صْبَحَ مَاؤُكُمْ غَوْرًا فَمَن يَأْتِيكُم بِمَاء مَّعِينٍ؛[١] «بگو: مرا گوييد که اگر آب شما [به زمين] فرو شود، چه کسي شما را آب روان ميآورد؟»
آيات مزبور گوياي اين حقيقتاند که ما توجهي به نعمتهاي ارزشمند در اختيارمان نداريم و بهپاسِ اين نعمتها، خداوند را شكرگزاري نميكنيم و نيز بر اين باور نيستيم که جز او کسي نميتواند نيازهايمان را تأمين کند. ما هم در برخورداري از نعمتهايي چون چشم و گوش به خداوند نيازمنديم و هم در تداوم اين نيازها. بهراستي اگر خداوند مادر را نميآفريد و زمينة آفرينش ما را فراهم نميآورد، آيا ما قدم به اين جهان ميگذاشتيم؟ يا پس از آنکه آفريده شديم، اگر خداوند مهربان، مهر و عاطفة مادري را در وجود مادرمان قرار نميداد و او به تربيت و ياري ما نميپرداخت، آيا زنده ميمانديم؟
تقدم نيازهاي رواني و متعالي بر نيازهاي مادي
با توجه به گسترة نيازها، ما با همة وجود درمييابيم که بسيار محتاج خداييم و با مطالعة
[١] ملک (٦٧)،٣٠.