سجاده های سلوک - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٤٨ - ارتباط قرب به خدا با شهود او

در آستانة غرق شدن يافتيد؟ گفت: آري. حضرت فرمود: آيا اميدت از كشتي و كشتي‌بانان قطع نگرديد؟ گفت: آري. حضرت فرمود: آيا در آن حال نفست توجه نيافت و اميدوار نگشت كه كسي هست كه تو را نجات دهد؟ گفت: آري. حضرت فرمود: آن‌كسي كه اميد داشتي تو را نجات دهد، خداوند است».

آن‌گاه حضرت اين آيه را تلاوت كردند: وَمَا بِكُمْ مِنْ نِعْمَةٍ فَمِنَ اللَّهِ ثُمَّ إِذَا مَسَّكُمُ الضُّرُّ فَإِلَيْهِ تَجْأرُونَ؛[١] «و هر نعمتي كه در اختيار شماست از خداست، و چون گزندي به شما رسد به پيشگاه او ناله و زاري مي‌كنيد».

چنان‌كه از روايت استفاده مي‌شود، آن شخص ملحد وقتي كاملاً از اسباب و عوامل مادي نااميد گشته و خود را در آستانة غرق شدن و مرگ يافته بود، احساس كرده بود كه كسي هست كه به او پناه دهد و وراي عوامل و اسباب مادي، او را از مرگ برهاند. اين احساس طبعاً با توجه قلبي و شهود باطني برايش حاصل شد و با درك و شناختي كه از طريق برهان صديقين و ساير براهين اثبات وجود خداوند حاصل مي‌شود، متفاوت بود؛ چون با آن براهين، شناختي از موجودي غايب كه آفرينندة جهان است به دست مي‌آيد، اما در پرتو علم حضوري، انسان خداوند را با چشم دل مي‌بيند، و البته اين شناخت حضوري براي مردم، مقطعي و زودگذر است و آنان در شرايط خاص و بي‌اختيار به اين شهود نائل مي‌گردند. اما براي اولياي خدا و تربيت‌شدگان مكتب انبيا و براثر عبادت و تهذيب نفس،‌ اين شهودي كه براي افراد عادي به‌صورت اتفاقي رخ مي‌دهد، با شدتي بيشتر و با اختيار حاصل مي‌شود و در اين صورت، آنان حقيقتاً خدا را حاضر و ناظر مي‌بينند و از اين مشاهده لذتي به آنان دست مي‌دهد كه وصف‌شدني