تاريخ حديث شيعه در سده هاى چهارم تا هفتم هجرى - احمدى نورآبادى، مهدى؛ رحمتى، محمدكاظم - الصفحة ٤٧٠ - نقش ابن شهرآشوب در انتقال ميراث اماميه از ايران به حله
چون به نزد پيامبر صلى الله عليه و آله رسيدند، سلام او را به ايشان برسانند و ايشان از خدا بخواهد كه وى را به حقّ حسين عليه السلام ببخشد. پيامبر صلى الله عليه و آله دعا كرد و چنين شد.[١]
نقش ابن شهرآشوب در انتقال ميراث اماميه از ايران به حلّه
نقش مهم ديگر ابن شهرآشوب، انتقال ميراث شيعى از ايران (رى، كاشان، قم و نيشابور) به حلّه است. در مورد اهمّيت مكتب رى- كه متأثّر از حوزه نجف بوده است- اطلاعات اندكى موجود است. در كاشان، نسخهاى از كتاب النهاية ى شيخ طوسى در غرّه ذى قعده ٥٧٩ ق به خطّ ابو القاسم بن محمّد بن على جاسبى، كتابت شده است. اين نسخه داراى اجازه قطب راوندى به كاتب با اين شرح است:
كتاب النهاية فى فقه أهل البيت عليهم السلام تأليف الشيخ الإمام العالم الزاهد عماد الدين أبى جعفر محمّد بن علىّ الطوسى رضى الله عنه قرأ على الشيخ الإمام العالم وجيه الدين جمال الإسلام أبو القاسم علىّ بن محمّد بن علىّ الجاسبى- أدام اللَّه سداده- و أجزت له روايته عنّى عن مشايخى يعنى عن المصنّف ... أبو الفضل الراوندى محمّد بن سعيد ... فى شهور ٥٨٠.[٢]
ابن شهرآشوب در معرفى طرق اجازه خود به كتب اماميه به، ما امكان مىدهد تا ضمن شناخت شيوخ اجازه وى، از روند انتقال و كتب منتقلشده، اطلاع حاصل كنيم.
در اين قرن، ما شاهد انتقال ميراث شيعى (كتب نگاشتهشده به وسيله شيخ طوسى) از نجف به رى نيز هستيم. در رى، كتب شيخ صدوق از جمله آثار متداول بين آنها بوده است. اين ميراث، بار ديگر به وسيله ابن شهرآشوب به حلّه انتقال يافته است. ابن شهرآشوب، آثار شيخ طوسى را از ابوالفضل الداعى بن على حسينى
[١]. ر. ك: مناقب آل أبى طالب، ج ٤، ص ٨٢.
[٢]. ر. ك:« چهار كتابخانه نفيس شخصى»، سيّد محمود مرعشى، شهاب، سال ششم، ش ٢( مسلسل ٢٠)، ص ٤؛ فرهنگ ايرانزمين، ج ٤، ص ٧٤- ١٢١ بخصوص صفحات ٨٤- ٨٦، ٨٨- ٩٠ و ٩٢- ٩٨. در مورد نسخه مورد بحث نيز، ر. ك: همان، ص ١٠٣- ١٠٥. همچنين براى آگاهى بيشتر از مكتب رى، ر. ك: بحار الأنوار، ج ١٠٤، ص ٩٥، ١٢٣ و ١٢٨.