تاريخ حديث شيعه در سده هاى چهارم تا هفتم هجرى - احمدى نورآبادى، مهدى؛ رحمتى، محمدكاظم - الصفحة ٤٥٤ - منابع ابن شهرآشوب در«مناقب آل أبى طالب»

متأسفانه نسخه چاپى اين كتاب، ناقص است و تنها احوال ائمّه تا امام حسن عسكرى عليه السلام را در بر دارد. اين اثر در دست ابن طاووس بوده و وى از بخش‌هاى مفقود شده، عبارت‌هايى را نقل كرده است.[١] بر اين اساس، نظر داده شده كه بخش موجود و چاپ‌شده، همان‌ نخب المناقب‌ است‌[٢] كه عالم امامى، حسين بن جبر، فراهم آورده است.[٣] شيخ حسين بن جبر، شاگرد نجيب الدين ابو الحسين على بن فرج و از شاگردان ابن شهرآشوب، تلخيصى از كتاب‌ مناقب آل أبى طالب‌ را تصنيف كرده است. دانش‌پژوه، در معرفى نسخه‌اى از نخب‌ به نقل از وى در آغاز كتابش مى‌نويسد:

گزيننده در آغاز مى‌گويد كه ابن شهرآشوب، مناقب‌ را از كتب بسيارى از سنّى و شيعى گرد آورد و شيخ فقيه نجيب الدين ابو الحسين على بن فرج، آن را بر او خواند و از او اجازه گرفت كه همه نگارش‌ها و روايات او را نقل كند و او اين اجازه را به طور كامل براى اين شاگرد نوشت ....

گزيننده چون ديد كه اين كتاب، دراز است، آن را گزين كرد و و مناقبِ داراى حجّيت را آورد و حديث‌هاى همانند را گرد كرد و چيزهايى هم افزود. اين گزين براى سيّد اجل تاج الدين شمس الشرف ... على بن محمّد. .. علوى بوده است كه بدو دستور داد و خطبه‌اى براى آن ساخت كه گزيننده در آغاز آن گذارده است.

در ديباچه، اسانيدى است درباره روايت كتب سنّى و شيعه از خودِ ابن شهرآشوب كه نكات تاريخى فراوانى در آن هست. در آغاز بحار هم همه اين ديباچه ديده مى‌شود.

[١]. ر. ك: كتاب‌خانه ابن طاووس، ص ٣٩٩ و ٤٠٠؛« دست‌نوشتى عتيق از مناقب ابن شهرآشوب»( آينه پژوهش، ش ٤٧، ص ٦٤).

[٢]. ر. ك: فهرست نسخ خطّى اهدايى آقاى سيّد محمّد مشكات، ج ٣، بخش ٣، ص ١٥٨٨.

[٣].« دست‌نوشتى عتيق از مناقب ابن شهر آشوب»، جويا جهانبخش، آينه پژوهش، ش ٤٧، ص ٦٥؛ فهرست نسخ خطّى اهدايى آقاى سيّد محمّد مشكات، ج ٣، بخش ٣، ص ١٥٨٧.