تاريخ حديث شيعه در سده هاى چهارم تا هفتم هجرى - احمدى نورآبادى، مهدى؛ رحمتى، محمدكاظم - الصفحة ٢٧٥ - ١٦ إثبات الوصية لعلى بن أبى طالب عليه السلام

جزء نخست: گزارش آفريدگانِ پيش از حضرت آدم عليه السلام تا زمان آن حضرت. در اين جزء، پس از آفرينش آدم عليه السلام و شرح حال مختصر او، اسامى اوصياى حضرت آدم عليه السلام ذكر شده است و سپس ديگر پيامبران، به اين ترتيب: نوح عليه السلام، ابراهيم عليه السلام، موسى عليه السلام، داوود عليه السلام، عيسى مسيح عليه السلام و پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله، همراه با شرح حال مختصر هر يك از آنان و ذكر اوصياى آنان. اين اوصيا در هر طبقه، غالباً دوازده نفر ذكر شده‌اند.

مسعودى در پايان شرح حالِ هر يك از اين افراد، متذكّر مى‌شود كه خداوند به او وحى كرد كه تابوت و مواريث انبياى پيشين را به وصىّ بعدى وديعه دهد.

جزء دوم: شامل شرح حال كوتاه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله از تولّد تا وفات، خلافت امير المؤمنين عليه السلام و گزارشى از برخورد ناموجّه خلفاى پيشين با او و حضرت زهرا عليها السلام، از جمله: فشار براى وادار كردن آن حضرت به بيعت با خليفه، قضيه آتش زدن درِ خانه امام على عليه السلام و سقط شدن محسن.[١] جزء سوم: اشاره به برخى از حالات و معجزات امام على عليه السلام، وفات آن حضرت و معرّفى امام حسن عليه السلام به عنوان وصى، و .... اين جزء با همين سبك و سياق، تا امام زمان عليه السلام دنبال مى‌شود. مؤلّف در شرح حال هر يك از امامان عليهم السلام، به ولادت، سيره، معجزات و وفات آنها مى‌پردازد. از نكات قابل توجّه در اين جزء، آن است كه مؤلّف در شرح حال امام جواد عليه السلام آورده كه «وى در گهواره سخن مى‌گفت».[٢] در شرح حال امام دوازدهم عليه السلام نيز با بيان نصوص بر امامت امامان دوازده‌گانه، متذكّر شده است كه ابو محمّد امام حسن عسكرى عليه السلام معمولًا رو در رو و حضورى، با شيعيان برگزيده صحبت نمى‌كرد و اين بدان جهت بود كه زمينه و آمادگى براى غيبت امام زمان را فراهم سازد.[٣]

[١]. إثبات الوصية، ص ١٢٣- ١٢٤.

[٢]. إثبات الوصية، ص ١٨٤.

[٣]. همان، ص ٢٣٠.