تاريخ حديث شيعه در سده هاى چهارم تا هفتم هجرى - احمدى نورآبادى، مهدى؛ رحمتى، محمدكاظم - الصفحة ٥١٢ - خاندان ابن زهره
وى به قرائت حلّى نزد استادش ابن طحال مقدادى در نجف به سال ٥٢٠ ق، خوانده است. درباره تاريخ وفات وى نيز سخنى در منابع نيست و تنها مىدانيم كه در سال ٥٧٣ ق، مشهدى از وى سماع حديث كرده است.
از ديگر افراد شناختهشده اين خاندان مىتوان به جعفر بن محمّد (هبة اللَّه) بن نما،[١] ابو ابراهيم يا ابو جعفر محمّد بن جعفر بن محمّد (هبة اللَّه) بن نما (م ذىحجّه ٦٥٤ ق) و فرزندش جعفر بن محمّد (م ح ٦٨٠ ق و مؤلّف كتاب مُثير الأحزان و منير سبل الأشجان در شرح مقتل امام حسين عليه السلام و اصحابش) نام برد.[٢] همچنين وى كتابى با عنوان شرح الثأر فى أحوال المختار تأليف كرده كه نسخهاى از آن در اختيار علّامه مجلسى بوده و همو متن كامل اين كتاب را نقل كرده است.[٣]
خاندان ابن زهره
يكى ديگر از خاندانهاى مهم شيعى در حلب، خاندان آل زهره (اسحاقيون) اند.[٤] ابتدا يكى از سادات خاندان زهره به نام ابو ابراهيم محمّد بن احمد حرّانى به حلب مهاجرت كرد و از آن پس، ديگر افراد اين خاندان نيز در همان جا ماندگار شدند.
حرّانى، عهدهدار منصب نقابت علويان حلب نيز بود.
از افراد مشهور اين خاندان، عزّ الدين ابو المكارم حمزة بن على مشهور به
[١]. افندى، صورت اجازه كتاب الاستبصار به روايت اين فرد را در بخش اجازات بحار الأنوار( ج ١٠٤، ص ٣٣) به اين نحو نقل كرده است:« وجدت هذا الكلام مرقوماً خلف الاستبصار بخطّ الشيخ ابن نما- نوّر اللَّه ضريحه- يقول جعفر بن محمّد بن هبة اللَّه بن نما: إنّى أروى هذا الكتاب عن أبى عن جدّى هبة اللَّه عن أبى عبد اللَّه الحسين بن أحمد بن محمّد بن طحال المقدادى عن الشيخين أبى الوفاء عبد الجبّار بن عبد اللَّه المقرى الرازى و أبى علىّ الحسن بن أبى جعفر عن مصنّف الكتاب أبى جعفر الطوسى- رحمهم اللَّه جميعاً-».
[٢]. افندى در رياض العلماء( ج ١، ص ١١١) از احتمال يكى بودن اين كتاب با اثر ديگر وى يعنى التهاب نيرانالأحزان سخن گفته است.
[٣]. ر. ك: بحار الأنوار، ج ٤٥، ص ٢٤٦- ٣٨٧.
[٤]. مصحّح الأربعون حديثاً، بحثى درباره خاندان بنو زهره در مقدّمه كتاب آورده است( ر. ك: الأربعون حديثاً، ص ١١- ٣٤).