تاريخ حديث شيعه در سده هاى چهارم تا هفتم هجرى - احمدى نورآبادى، مهدى؛ رحمتى، محمدكاظم - الصفحة ١٢٢ - ٥٣ ابوالحسن قزوينى(م، نيمه نخست سده چهارم)

٥٢. ابوالحسن ارزنى (م ٣٣٩ ق)

سلامة بن محمّد بن اسماعيل بن عبد اللَّه بن موسى، مكنا به ابو الحسن و معروف به ابو الحسن ارزنى؛ محدّث. وى مدّتى در قم بود[١] و پس از درگذشت احمد بن داوود، به همراه خواهر زاده‌اش محمّد بن احمد بن داوود، به بغداد رفت.[٢] سپس در سال ٣٣٣ ق، بغداد را نيز به قصد شام، ترك كرد؛ ولى پس از مدّتى نه چندان دراز، به بغداد بازگشت و سرانجام در سال ٣٣٩ ق، در بغداد از دنيا رفت.[٣] ابو الحسن ارزنى يكى از بزرگان اماميه و شايسته اعتماد بود.[٤] ابن وليد، على بن بابويه، ابن بطّه، ابن همام و ابن ابى ثَلْج، مشايخ حديث او بودند.[٥] هارون بن موسى تلعكبرى در سال ٣٢٨ ق، از او اجازه روايت گرفت.[٦] مهم‌ترين راوى او، خواهرزاده‌اش محمّد بن احمد بن داوود است.[٧]

تأليفات‌

آثار ابو الحسن ارزنى كه همگى ناياب‌اند، عبارت‌اند از: ١. كتاب الغيبة و كشف الحيرة، ٢. كتاب‌ المقنع فى الفقه‌، ٣. كتاب‌ الحجّ عملا (كتاب‌ مناسك الحجّ‌).[٨]

٥٣. ابوالحسن قزوينى (م، نيمه نخست سده چهارم)

حنظلة بن زكريّا بن يحيى بن حنظله تميمى قزوينى، مكنا به ابو الحسين و معروف به‌

[١]. رجال النجاشى، ص ١٩٢.

[٢]. رجال النجاشى، همان جا.

[٣]. رجال النجاشى، همان جا.

[٤]. رجال النجاشى، همان جا.

[٥]. رجال النجاشى، همان جا، ص ٣٢٨.

[٦]. رجال الطوسى، ص ٤٢٨.

[٧]. رجال النجاشى، همان جا، ص ٣٨٢.

[٨]. رجال النجاشى، ص ١٩٢؛ الفهرست، طوسى، ص ١٤٣.