فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥١٦
٨٧٠. انجام رزمايش براى توانافزايى نيروها فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوتُ بِالْجُنُودِ قَالَ إِنَّ اللّهَ مُبْتَلِيكُم بِنَهَرٍ فَمَن شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنِّي وَمَن لَمْ يَطْعَمْهُ فَإِنَّهُ مِنِّي إِلّا مَنِ اغْتَرَفَ غُرْفَةً بِيَدِهِ. (بقره/ ٢٤٩)
و چون طالوت با لشكريان [خود] بيرون شد، گفت: خداوند شما را به وسيله رودى خواهد آزمود. پس هر كس از آن بنوشد از [پيروانِ] من نيست، و هر كس از آن نخورد، قطعاً او از [پيروانِ] من است، مگر كسى كه با دستش كفى برگيرد.
توضيح: از جمله «ان اللَّه مبتليكم بنهر» استفاده مىشود كه خداوند بنىاسرائيل را پيش از نبرد آزمود تا به صبر و مقاومت در سختىها عادت كنند و به هنگام نبرد با دشمن، صبور و مقاوم باشند. (مجمع البيان/ ١- ٢، ص ٦١٧)
«وَلا تُسَيِّر الكَتائِبَ وَالقَبائِلَ مِن لَدُن الصّباح الى المَساءِ الّا تَعبيةً. (مستدرك الوسائل، ١١/ ٤٠، ح ١٢٣٨١)
امير مؤمنان (ع) به امير لشكر، زياد بن نضير نوشت: گردانها و قبائل را از بامداد تا شامگاه راه مبر، مگر به منظور رزمايش و آمادهسازى آنها.
٨٧١. پاداش رزمايش نزد خداوند مَاكَانَ لْأَهْلِ الْمَدِينَةِ وَمَنْ حَوْلَهُم مِنَ الْأَعْرَابِ أَن يَتَخَلَّفُوا عَن رَسُولِ اللّهِ وَلَا يَرْغَبُوا بِأَنْفُسِهِمْ عَن نَفْسِهِ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ لَايُصِيبُهُمْ ظَمَأٌ وَلَانَصَبٌ وَلَا مَخْمَصَةٌ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلَايَطَأُونَ مَوْطِئاً يَغِيظُ الْكُفَّارَ وَلَايَنَالُونَ مِنْ عَدُوٍّ نَيْلًا إِلَّاكُتِبَ لَهُم بِهِ عَمَلٌ صَالِحٌ إِنَاللّهَ لَايُضِيعُ أَجْرَالْمُحْسِنِينَ. (توبه/ ١٢٠)
مردم مدينه و باديهنشينان را نَرَسد كه از [فرمان] پيامبر خدا سرباز زنند و جان خود را عزيزتر از جان او بدانند؛ چرا كه هيچ تشنگى و رنج و گرسنگىاى در راه خدا به آنان نمىرسد؛ و در هيچ مكانى كه كافران را به خشم مىآورد قدم نمىگذارند و از دشمن غنيمتى به دست نمىآورند مگر اينكه به سبب آن، عمل صالحى براى آنان [در كارنامهشان] نوشته مىشود؛ زيرا خدا پاداش نيكوكاران را ضايع نمىكند.
وَلَايُنفِقُونَ نَفَقَةً صَغِيرَةً وَلَا كَبِيرَةً وَلَايَقْطَعُونَ وَادِياً إِلَّا كُتِبَ لَهُمْ لِيَجْزِيَهُمُ اللّهُ أَحْسَنَ مَاكَانُوا يَعْمَلُونَ. (توبه/ ١٢١)
و هيچ مال كوچك و بزرگى را انفاق نمىكنند و هيچ واديى را نمىپيمايند مگر اينكه به حساب آنان نوشته مىشود، تا خدا آنان را به بهتر از آنچه مىكردند پاداش دهد.