فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٠٩
خدايا! دلهاى آنان را، آنچنان كه نمك در آب حل مىشود، آب كن!.
به خدا سوگند! دوست داشتم، به جاى شما كوفيان، هزار سوار از بنى فَراس بن غَنَم مىداشتم كه: «اگر آنان را مىخواندى، سوارانى از ايشان نزد تو مىآمدند، مبارز و تازنده، چون ابر تابستانى».
توضيح: امام (ع) سواران قبيله را به جهت شتاب آنان در پذيرفتن دعوت به هنگام فريادرسى، به ابر تابستانى كه سبكبار و زود گذر است، تشبيه كرده است.
كَمْ أُدَارِيكُمْ كَمَا تُدَارَى الْبِكَارُ الْعَمِدَةُ وَ الثِّيَابُ الْمُتَدَاعِيَةُ كُلَّمَا حِيصَتْ مِنْ جَانِبٍ تَهَتَّكَتْ مِنْ آخَرَ كُلَّمَا أَطَلَّ عَلَيْكُمْ مَنْسِرٌ مِنْ مَنَاسِرِ أَهْلِ الشَّامِ أَغْلَقَ كُلُّ رَجُلٍ مِنْكُمْ بَابَهُ وَ انْجَحَرَ انْجِحَارَ الضَّبَّةِ فِي جُحْرِهَا وَ الضَّبُعِ فِي وِجَارِهَا الذَّلِيلُ وَ اللَّهِ مَنْ نَصَرْتُمُوهُ وَ مَنْ رُمِيَ بِكُمْ فَقَدْ رُمِيَ بِأَفْوَقَ نَاصِلٍ إِنَّكُمْ وَ اللَّهِ لَكَثِيرٌ فِي الْبَاحَاتِ قَلِيلٌ تَحْتَ الرَّايَاتِ وَ إِنِّي لَعَالِمٌ بِمَا يُصْلِحُكُمْ وَ يُقِيمُ أَوَدَكُمْ وَ لَكِنِّي لَا أَرَى إِصْلَاحَكُمْ بِإِفْسَادِ نَفْسِي أَضْرَعَ اللَّهُ خُدُودَكُمْ وَ أَتْعَسَ جُدُودَكُمْ لَا تَعْرِفُونَ الْحَقَّ كَمَعْرِفَتِكُمُ الْبَاطِلَ وَ لَا تُبْطِلُونَ الْبَاطِلَ كَإِبْطَالِكُمُ الْحَقَّ. (نهجالبلاغه، خطبه ٦٩)
چه مقدار با شما كوفيان مدارا كنم؟ چونان مدارا كردن با شتران نوبارى كه از سنگينى بار، پُشتشان زخم شده است، و مانند وصله زدن جامه فرسودهاى كه هر گاه از جانبى آن را بدوزند، از سوى ديگر پاره مىگردد؟ هر گاه دستهاى از مهاجمان شام به شما يورش آورند، هر كدام از شما به خانه رفته، درب خانه را مىبنديد، و چونان سوسمار در سوراخ خود مىخزيد، و چون كفتار در لانه مىآراميد.
سوگند به خدا! ذليل است آن كسى كه شما يارى دهندگان او باشيد، كسى كه با شما تيراندازى كند گويا تيرى بدون پيكان رها ساخته است. به خدا سوگند، شما در خانهها فراوان، و زير پرچمهاى ميدان نبرد اندكيد، و من مىدانم كه چگونه بايد شما را اصلاح و كجىهاى شما را راست كرد، اما اصلاح شما را با فاسد كردن روح خويش جايز نمىدانم.
خدا بر پيشانى شما داغ ذلت بگذارد، و بهره شما را اندك شمارد، شما آنگونه كه باطل را مىشناسيد از حق آگاهى نداريد، و در نابودى باطل تلاش نمىكنيد آن سان كه در نابودى حق كوشش داريد.
٦٥٨. فاقد بصيرت دينى و سياسى يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ كَفَرُوا وَقَالُوا لإِخْوَانِهِمْ إِذَا ضَرَبُوا فِي الْأَرْضِ أَوْ كَانُوا