١١٢. پيشگويى قرآن و نصرت الهى بر پيروزى روميان (اهل كتاب) بر ايرانيان در عصر بعثت و شادمانى مؤمنان‌ غُلِبَتِ الرُّومُ فِي أَدْنَى‌ الْأَرْضِ وَهُم مِّن بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ فِي بِضْعِ سِنِينَ لِلَّهِ الْأَمْرُ مِن قَبْلُ وَمِنْ بَعْدُ وَيَوْمَئِذٍ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ بِنَصْرِاللَّهِ يَنصُرُ مَن يَشَاءُ وَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ. (روم/ ٢- ٥)
روميان مغلوب شدند [و اين شكست‌] در سرزمين نزديكى رخ داد، امّا آنان پس از [اين‌] مغلوبيت بزودى غلبه خواهند كرد. در چند سال؛ همه كارها از آن خداست؛ چه قبل و چه بعد [از اين شكست و پيروزى‌]؛ و در آن روز، مؤمنان خوشحال خواهند شد. به سبب يارى خداوند؛ و او هر كس را بخواهد يارى مى‌دهد، و او صاحب قدرت و رحيم است.
١١٣. جهاد ابراهيم خليل (ع)
انَّ اوّلَ مَنْ قاتَل فى‌ سَبيلِ‌اللَّهِ ابراهيمَ الخَليلِ (ع) حَيثُ اسرّتِ الرُّوُم لُوطاً فقَفَر ابراهيمُ (ع) وَ استنَقذهُ مِن ايديهِم. (بحارالانوار، ٩٧/ ١٦)
نخستين كسى كه اقدام به جهاد به در راه خدا جهاد كرد، ابراهيم خليل (ع) بود؛ آن گاه كه سپاه روم، لوط (ع) را به اسارت گرفته بودند و ابراهيم (ع) (با جهاد خويش) او را از دست دشمن آزاد ساخت.
توضيح: اين روايت قابل بحث و تامّل مى‌باشد.
١١٤. جهاد موسى (ع) و قوم بنى اسرائيل‌ يَاقَوْمِ ادْخُلُوا الْأَرْضَ الْمُقَدَّسَةَ الَّتِي كَتَبَ اللّهُ لَكُمْ وَلَا تَرْتَدُّوا عَلَى‌ أَدْبَارِكُمْ فَتَنْقَلِبُوا خَاسِرِينَ.
(مائده/ ٢١)
اى قوم من، به سرزمين مقدّسى كه خداوند براى شما مقرر داشته است، در آييد، و به عقب باز نگرديد كه زيانكار خواهيد شد.
قَالُوا يَا مُوسى‌ إِنَّ فِيهَا قَوْماً جَبَّارِينَ وَإِنَّا لَن نَدْخُلَهُا حَتَّى‌ يَخْرُجُوا مِنْهَا فَإِن يَخْرُجُوا مِنْهَا فَإِنَّا دَاخِلُونَ. (مائده/ ٢٢)
گفتند: اى موسى در آنجا مردمى زورمندند و تا آنان از آنجا بيرون نروند، ما هرگز وارد آن نمى‌شويم. پس اگر از آنجا بيرون بروند، ما وارد خواهيم شد.
قَالَ رَجُلَانِ مِنَ الَّذِينَ يَخَافُونَ أَنْعَمَ اللّهُ عَلَيْهِمَا ادْخُلُوا عَلَيْهِمُ الْبَابَ فَإِذَا دَخَلْتُمُوهُ فَإِنَّكُمْ غَالِبُونَ وَعَلَى اللّهِ فَتَوَكَّلُوا إِن كُنْتُم مُؤْمِنِينَ. (مائده/ ٢٣)