٣٧٢. داوران ناصالح در حكميت جنگ صفين‌ جُفَاةٌ طَغَامٌ وَ عَبِيدٌ أَقْزَامٌ جُمِعُوا مِنْ كُلِّ أَوْبٍ وَ تُلُقِّطُوا مِنْ كُلِّ شَوْبٍ مِمَّنْ يَنْبَغِي أَنْ يُفَقَّهَ وَ يُؤَدَّبَ وَ يُعَلَّمَ وَ يُدَرَّبَ وَ يُوَلَّى عَلَيْهِ وَ يُؤْخَذَ عَلَى يَدَيْهِ لَيْسُوا مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَ الْأَنْصَارِ وَ لَا مِنَ الَّذِينَ تَبَوَّؤُا الدَّارَ وَ الْإِيمانَ أَلَا وَ إِنَّ الْقَوْمَ اخْتَارُوا لِأَنْفُسِهِمْ أَقْرَبَ الْقَوْمِ مِمَّا تُحِبُّونَ وَ إِنَّكُمُ اخْتَرْتُمْ لِأَنْفُسِكُمْ أَقْرَبَ الْقَوْمِ مِمَّا تَكْرَهُونَ وَ إِنَّمَا عَهْدُكُمْ بِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ بِالْأَمْسِ يَقُولُ إِنَّهَا فِتْنَةٌ فَقَطِّعُوا أَوْتَارَكُمْ وَ شِيمُوا سُيُوفَكُمْ فَإِنْ كَانَ صَادِقاً فَقَدْ أَخْطَأَ بِمَسِيرِهِ غَيْرَ مُسْتَكْرَهٍ وَ إِنْ كَانَ كَاذِباً فَقَدْ لَزِمَتْهُ التُّهَمَةُ فَادْفَعُوا فِي صَدْرِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ بِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْعَبَّاسِ وَ خُذُوا مَهَلَ الْأَيَّامِ وَ حُوطُوا قَوَاصِيَ الْإِسْلَامِ أَ لَا تَرَوْنَ إِلَى بِلَادِكُمْ تُغْزَى وَ إِلَى صَفَاتِكُمْ تُرْمَى. (نهج‌البلاغه، خطبه ٢٣٨)
شاميان درشت خويانى پَست، بردگانى فرومايه‌اند كه از هر گوشه‌اى گرد آمده، و از گروه‌هاى مختلفى تركيب يافته‌اند، مردمى كه سزاوار بودند احكام دين را بياموزند، و تربيت شوند، و دانش فرا گيرند، و كارآزموده شوند، و سرپرست داشته باشند، و دستگيرشان كنند، و آنها را به كار مفيد وادارند.
آگاه باشيد كه شاميان در انتخاب حَكَم، نزديك‌ترين فردى را كه دوست داشتند برگزيدند، و شما فردى را كه از همه به ناخشنودى نزديك‌تر بود انتخاب كرديد، همانا سروكار شما با عبداللَّه پسر قيس است كه مى‌گفت: «جنگ فتنه است، بند كمان‌ها را ببرّيد و شمشيرها را در نيام كنيد!» اگر راست مى‌گفت پس چرا خود، بدون اجبار در جنگ شركت كرد؟ و اگر دروغ مى‌گفت پس متّهم است.
براى داورى. عبداللَّه بن عباس را رو در روى عمروعاص قرار دهيد، و از فرصت مناسب استفاده كنيد، و مرزهاى دوردست كشورهاى اسلامى را در دست خود نگه داريد، آيا نمى‌بينيد كه شهرهاى شما ميدان نبرد شده؟ و خانه‌هاى شما هدف تيرهاى دشمنان قرار گرفته است.
٣٧٣. مدت ترك مخاصمه با مشركان‌ قَالَ: انَّ رَسوُلَ اللّهِ (صَلَّى اللّهُ عَلَيه وَآلِه)، وَادَعَ اهْلَ مَكَّة عَامَ الحُديبيَةِ، فَالامامُ وَمَنْ اقامَهُ الامامُ، يَنظُرُ فِى امْرِ الصُّلْحِ وَالمُوادَعَةِ، فَانْ رَأى‌ انَّ ذَلِكَ خَيرٌ لِلمُسلِمينَ فَعَلَه عَلَى مَالٍ يَقتضيهِ مِن المُشركينَ وَعَلَى غَيرِمَالٍ، كَيفَ امْكَنَهُم ذَلِكَ لِسَنَةٍ اوْ سَنَتَيْنِ، وَأقْصَى‌ مَا يَجِبُ انْ يُوادَعَ المشرِكونَ عَشَر سِنينَ، لا يُجاوزُ ذَلِكَ، وَيَنْبغِى انْ يُوفَّى لَهُمْ، وَانْ لْا تُخْفَرَ ذِمَّتُهُمْ، وَانْ رَأَى الامامُ اوْ مَنْ اقامَهُ‌