فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣١٣
يُقَاتِلُوا قَوْمَهُمْ وَلَوْ شَاءَ اللّهُ لَسَلَّطَهمْ عَلَيْكُمْ فَلَقَاتَلُوكُمْ فَإِنِ اعْتَزَلُوكُمْ فَلَمْ يُقَاتِلُوكُمْ وَأَلْقَوْا إِلَيْكُمُ السَّلَمَ فَمَا جَعَلَ اللّهُ لَكُمْ عَلَيْهِمْ سَبِيلًا. (نساء/ ٩٠)
مگر كسانى كه با گروهى كه ميان شما و ميان آنان پيمانى است، پيوند داشته باشند، يا نزد شما بيايند در حالى كه سينه آنان از جنگيدن با شما يا جنگيدن با قوم خود، به تنگ آمده باشد. و اگر خدا مىخواست، قطعاً آنان را بر شما چيره مىكرد و حتماً با شما مىجنگيدند. پس اگر از شما كنارهگيرى كردند و با شما نجنگيدند و با شما طرح صلح افكندند، [ديگر] خدا براى شما راهى [براى تجاوز] بر آنان قرار نداده است.
عن مسعدة بن صدقه عن ابى عبداللَّه (ع) قال، ان النبى (ص) كان اذا بعث اميراً له على سرية امره بتقوى اللَّه عزّوجلّ فى خاصّة نفسه ثم فى اصحابه ثم يقول: ... قاتلوا من كفر باللَّه لا تغدرو لا تغلّوا ... وَ إِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ عَلَى أَنْ يَنْزِلُوا عَلَى حُكْمِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ فَلَا تَنْزِلْ بِهِمْ وَ لَكِنْ أَنْزِلْهُمْ علَى حُكْمِكُمْ ثُمَّ اقْضِ فِيهِمْ بَعْدُ مَا شِئْتُمْ فَإِنَّكُمْ إِنْ أَنْزَلُتمُوهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ لَمْ تَدْرُوا تُصِيبُوا حُكْمَ اللَّهِ فِيهِمْ أَمْ لَاوَ إِذا حَاصَرْتُمْ أَهْلَ حِصْنٍ فَإِنْ آذَنُوكَ عَلَى أَنْ تُنْزِلَهُمْ عَلَى ذِمَّةِ اللَّهِ وَ ذِمَّةِ رَسُولِهِ فَلَا تُنْزِلْهُمْ وَ لَكِنْ أَنْزِلْهُمْ عَلَى ذِمَمِكُمْ وَ ذِمَمِ آبَائِكُمْ وَ إِخْوانِكُمْ فَإِنَّكُمْ إِنْ تُخْفِرُوا ذِمَمَكُمْ وَ ذِمَمَ آبائِكُمْ وَ إِخْوَانِكُمْ كَانَ أَيْسَرَ عَلَيْكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةَ مِنْ أَنْ تُخْفِروا ذِمَّةَ اللَّهِ وَ ذِمَّةَ رَسُولِهِ (ص). (وسائل الشيعه ١٥/ ٥٩، ح ١٩٩٨٦، بحار الانوار، ١٩/ ١٧٩ و الكافى، ٥/ ٢٩)
«مسعدة بن صدقه» از امام صادق (ع) نقل كرد كه فرمود: رسول خدا (ص) هر گاه فرماندهاى را براى سريهاى مىفرستاد، او و يارانش را به تقواى الهى سفارش مىكرد. سپس مىفرمود: ... با كسانى كه به خدا كفر ورزيدهاند بجنگيد (اما) نارو نزنيد، خيانت و پيمان شكنى نكنيد ... و هنگامى كه قلعهاى را محاصره كردى و اهل قلعه از تو خواستند كه در اجراى حكم خدا نسبت به آنها كوتاه بيايى، كوتاه نيا؛ اما در حكم قانون خودت، درباره آنان تخفيف بده و هر گونه كه مىخواهى درباره آنها عمل كن (زيرا) اگر شما در اجراى حكم خدا تخفيف قائل شوى نمىدانى كه آيا حكم خدا را درباره آنها پياده كردهاى يا نه. و هنگامى كه اهل قلعهاى را محاصره كردى، اگر از تو اجازه خواستند كه نسبت به حقوق و پيمان خدا و رسولش به آنها تخفيف دهى چنين كارى را نكن؛ اما در حقوق و پيمانهاى خودتان و پدرانتان و برادرانتان به آنها تخفيف ده؛ زيرا اگر شما پيمان خود و پدران و برادرانتان را بشكنيد، در روز قيامت براى شما آسانتر است از اين كه پيمان و حقوق خداوند و پيامبرش (ص) را ناديده بگيريد و بشكنيد.