فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٣٩
كسى جز نادان بدكار، بر خدا گستاخى روا نمىدارد، خداوند عهد و پيمانى كه با نام او شكل مىگيرد با رحمت خود مايه آسايش بندگان، و پناهگاه امنى براى پناه آورندگان قرار داده است، تا همگان به حريم امن آن روى بياورند. پس فساد، خيانت، فريب، در عهد و پيمان راه ندارد.
مبادا قراردادى را امضاء كنى كه در آن براى دغلكارى و فريب راههايى وجود دارد، و پس از محكم كارى و دقّت در قرارداد نامه، دست از بهانه جويى بردار، مبادا مشكلات پيمانى كه بر عهدهات قرار گرفته، و خدا آن را بر گردنت نهاده، تو را به پيمان شكنى وادارد، زيرا شكيبايى تو در مشكلات پيمانها كه اميد پيروزى در آينده را به همراه دارد، بهتر از پيمان شكنى است كه از كيفر آن مىترسى، و در دنيا و آخرت نمىتوانى پاسخ گوى پيمان شكنى باشى.
پيامبر (ص): وَ اقصى ما يَجبُ ان يُوادعَ المُشركوُن عشرَ سنينَ، لايُجاوِز ذلِكَ، وَ يَنبَغى ان يُوفّى لَهُم، وَ ان لا تَخفر ذمّتهم. (مستدرك الوسائل ١١/ ١٢٩، ح ١٢٦٢٤)
پيامبر (ص) فرمود: ن فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات ٢٤٧ ٤٧. مرزبانى ص : ٢٤٥ هايت مدت ترك مخاصمه با مشركان ده سال است و نه بيشتر. وقتى پيمان بسته شد، بايد به آن وفادار باشند و پيمانشان را نشكنند.
٣٦٤. حفظ هوشيارى در مقابل فريب دشمن وَ لكِن الحَذَرَ كُلَّ الحَذَرِ مِن عَدوّكَ بعد صُلحِهِ فَانّ العَدُوَّ ربُّمَا قارَبَ لِيَتَغَفَّل فَخُذ بِالحزمِ وَ اتَّهم فى ذلكَ حُسنَ الظَّنَّ. (نهجالبلاغه، نامه ٥٣، بند ١٣٢)
امام على (ع) به مالك اشتر فرمود: لكن زنهار! زنهار! از دشمن خود پس از آشتى كردن، زيرا گاهى دشمن نزديك مىشود تا غافلگير كند، پس دورانديش باش، و خوشبينى خود را متهم كن.
عَنْ عَلى (ع)، انَّ رَسوُلَ اللّهِ (ص) عَهِدَ الَيه عَهْداً، وَ كَانَ ممَّا عَهدَ فِيه: وَ لا تَدْفَعَنَّ صُلْحاً دَعاكَ الَيهِ عَدوُّكَ فَانَّ فِى الصُّلحِ دَعَةً لِلْجُنوُدِ، وَ رَخاءً لِلهُمومِ، وَ امناً لِلبلادِ، فَانْ امْكَنَتْكَ القُدرةُ وَ الفُرصَةُ مِن عَدُوِّكَ، فَانبِذْ عَهْدَهُ الَيْهِ، وَاسْتَعِنْ بِاللّهِ عَلَيهِ، وَ كُنْ اشَدَّ مَا تَكوُنُ لِعَدُوِّكَ حَذَراً عِنْدَمَا يَدْعوُكَ الَى الصُّلحِ، فَانَّ ذلِكَ رُبَّما يَكوُنُ مَكْراً وَ خَدِيعَةً، وَ اذَا عَاهَدْتَ فَحُطْ عَهْدَكَ بِالوَفاءِ، وَارْعَ ذِمَّتَكَ بِالامَانةِ وَالصِّدْق. (مستدرك الوسائل/ ج ١١/ ص ٤٤/ ح ١٢٣٨٨)
از على (ع) روايت شده كه پيغمبر خدا (ص) به او توصيه و سفارشهايى كرد و از جمله اين بود كه: «صلحى كه دشمن، پيشنهاد داده است را هرگز رد نكن؛ زيرا در صلح براى سپاهيان، آسايشى فراهم مىگردد و از شدت فشار اندوه، كاسته و امينت كشور برقرار مىشود. و هرگاه از