فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٢١
أَنَّهُ إِنْ دَهِمَهُمْ [دهمه] مِنْ عَدُوِّهِ دَهْمٌ أَنْ يَسْتَنْفِرَهُمْ فَيُقَاتِلَ بِهِمْ وَ لَيْسَ لَهُمْ فِي الْقِسْمَةِ [الغنيمة] نَصِيبٌ وَ أَنْتَ تَقُولُ بَيْنَ جَمِيعِهِمْ فَقَدْ خَالَفْتَ رَسُولَ اللَّهِ (ص) فِي كُلِّ مَا قُلْتَ فِي سِيرَتِهِ فِي الْمُشْرِكِينَ. (وسائل الشيعه، ١٥/ ١١١، ح ٢٠٠٩٠)
«عبدالكريم بن عتبه» (در حديثى بسيار طولانى) از امام صادق (ع) روايت كرده كه به «عمرو بن عبيد» (از اهل سنّت) فرمود: عقيدهات در اين مورد چيست: اهل كتاب از پرداختن جزيه سرباز زدند، و حاكم اسلامى با ايشان جنگيد و بر آنان چيره شد، حال غنيمتى كه از آنان گرفته شده چگونه تقسيم مىگردد؟ گفت: خمس آن، درآورده مىشود و چهار پنجم ديگرش بين رزمندگانى كه براى آن نبرد كردهاند تقسيم مىشود.
امام (ع) به او پاسخ داد ... تا اين كه فرمود: آيا نظرت بر اين است كه چهار پنجم باقى ميان تمام افرادى كه براى آن غنائم در ميدان كارزار بودهاند تقسيم شود؟ گفت: آرى.
امام (ع) فرمود: در اين صورت يقينا بر خلاف سيره رسول خدا (ص) عمل كردهاى (مىگويى نه) از فقها و بزرگان مردم مدينه بپرس تا ميان من و تو، داورى كنند.
آنان همگى بدون خلاف، راىشان اين است كه پيامبر خدا (ص) با باديهنشينان و بيابانگردان مصالحه كرد بر اين كه آنها را در محيط زندگى خودشان واگذارد، كه به مدينه نيايند به اين شرط كه اگر پيغمبر (ص) از جانب دشمن مورد حمله قرار گرفت، آنها براى دفع دشمن، در جنگ شركت كنند و به همراه سپاه اسلام با دشمن بجنگند اما در قسمت بيتالمال بهرهاى نداشته باشند. و تو مىگويى غنيمت به دست آمده بين همه رزمندگان تقسيم مىشود؛ بنابراين بىترديد با پيغبر خدا (ص) در تمامى آنچه درباره سيره آن حضرت درباره نبردش با مشركان گفتهاى، مخالفت ورزيدهاى! «وَالّذِينَ آمَنُوا وَ لَمْ يُهَاجِرُوا مَا لَكُم مِن وَلايَتِكُم مِن شَىءٍ حَتّى يُهَاجِرُوا وَ انِ اسْتَنصَرُوكُم فِى الدّينِ فَعَليكُم النّصرُ الّا عَلَى قَومٍ بَينَكُم وَ بَينَهُم مِيثَاقٌ» فَانّهَا نَزَلَتْ فِى الْاعرَابِ، وَ ذَلِكَ انّ رَسُولَ اللَّهِ صلى اللَّه عليه و آله صَالِحَهُم عَلَى انْ يَدعَهُم فِى دِيارِهِمْ وَ لَا يُهاجِرُوا الَى المَدَينَة، وَ عَلَى انَّهُ انْ ارَادَهُم رَسُولُ اللَّه صلى اللَّه عليه و آله غَزَابِهِم وَ لَيسَ لَهُم فِى الغَنِيمَةِ شَىءٌ، وَ اوْجَبُوا عَلَى النّبىّ صلى اللَّه عليه و آله انَّهُ انْ ارَادَهُم الاعرَابُ مِنْ غَيرِهِم اودَهَاهُم دَهمٌ مِن عَدُوِّهِمْ انْ يَنصُرَهُم الّا عَلَى قَومٍ بَينَهُم وَ بَينَ الرّسُولِ عَهدٌ وَ مِيثَاقٌ الَى مُدّةٍ. (بحارالانوار ٩٧/ ٣٣ ح ١٤)