فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٢٦
«مالكبن اعين» در ضمن حديثى گويد: امير مؤمنان (ع) در صفين، مردم را به جهاد تشويق مىكرد و مىفرمود: همانا خداوند توانا و بزرگوار، شما را راهنمايى كرده است به معاملهاى كه از عذاب دردناك نجاتتان مىدهد و دردهاى شما را به خوبى بهبود مىبخشد؛ و آن عبارت است از ايمان آوردن به خدا، و جهاد كردن در راه او، و قرار دادن پاداش آن و آمرزيدن گناهان و جاى دادن در جايگاههاى پاكيزه در بهشت جاودان.
و خداوند فرموده است: «به يقين خداوند كسانى را كه در راه او مىجنگند و در برابر دشمن صفآرايى كرده و چون بنيادى پولادين جلوى دشمن را مىگيرند دوست مىدارد» (صف/ ٤)
پس صفهاى خود را مرتب و منظم كنيد مانند ديوارى كه بر شالوده سربى بنا شده و مستحكم است. زرهپوشان را پيش بيندازيد، و بىزرهان را پشت سر آنها قرار دهيد، و دندانها را بر هم بفشاريد كه اين كار شمشيرها را از فرقها، بازدارندهتر است، و پيرامون نيزهها پيچ و خم داشته باشيد و نيزه را بپيچانيد چه اين كار در رد كردن نيزه دشمن مؤثرتر است؛ همچنين نيزه را در كالبد دشمن بهتر مىنشاند. و چشمها را فرو خوابانيد (به اين طرف و آن طرف نگاه نكنيد و به انبوه دشمن خيره نشويد) زيرا اين كار پايدارى را بيشتر مىكند و مايه آرامش دلها مىگردد، و بانگها را آهسته كنيد و فرو ميرانيد، (سر و صدا و هياهو نكنيد) زيرا آن كار در بيرون راندن شوريدگى و اندوه و ترس زياد، نقش مهمى دارد.
٦٩٠. صبر و پايدارى، از عوامل تقويت روحيه فَالآنَ، فَاصبِرُوا، انْزِلَتْ عَلَيكُم السَّكِينَةُ ...، وَ ثَبَّتَكُمُ اللَّهُ بِاليَقِينِ. (مستدرك الوسائل ١١/ ٧١، ح ١٢٤٥٥)
امام على (ع) در نبرد صفين به رزمندگان مىفرمود: پس اينك صبر كنيد تا آرامش بر دلتان جاى گيرد و خداوند در پرتو يقين، استوارتان سازد.
٦٩١. اميد و بشارت به بهشت، عامل رفع نگرانى، در كلام امام حسين (ع)
مَرحَباً بِكُما أُدنُوا مِنِّى، يَا ابْنى أَخى مَا يُبكيكُما؟ فَواللهِ انّى لَارجُو أَنْ تَكُونا بَعدَ سَاعَةٍ قَريرى العَينِ جَزاكُما اللهُ يَا ابنى أَخى بِوَجدكُما مِن ذلِكَ وَ مُواساتِكُما ايَّاىَ بِأَنفُسِكُما أَحسَنُ جَزاءِ المُتِّقين وَ عَليكُما السَّلام وَ رَحمَةُ اللهِ وَ بِركَاتُه. (فرهنگ جامع سخنان امام حسين (ع)/ ٥٠٢، ح ٤٠٣)
عبداللَّه غفارى و عبدالرحمن غفارى نزد امام حسين (ع) آمده عرض كردند: سلام بر شما باد اى اباعبداللَّه! دوست داريم كه پيش روى تو كشته شويم و تو را پاس داريم.