عَن عُمرانِ بنِ حَصينٍ قَالَ: لَمّا تَفرَّقَ النّاسُ عَنْ رَسُولِ اللّهِ (صلى اللَّه عليه و آله) فِى يَوْمِ احُد، جَاءَ عَلَىٌّ (عليه السلام) مُتَقَلِّداً سَيْفَهُ حَتَّى قَامَ بَيْنَ يَدَيْهِ، فَرَفَعَ رَسُولُ اللّه (صلى اللَّه عليه وآله) رَأسَهُ فَقَالَ لَه: مَا بَالُكَ لَمْ تَفرَّ مَعَ النّاسِ؟ فَقَالَ: يا رَسُولَ اللّهِ، ارْجَعُ كَافِراً بَعْدَ اسْلامِى! (مستدرك الوسائل ١١/ ٧٢، ح ١٢٤٥٨)
- عمران بن حصين گويد: در جنگ احد، وقتى مردم از طرف پيامبر خدا (ص) پراكنده شدند، على (ع) در حالى كه شمشيرش را به گردن آويخته بود [آماده دفاع بود]، پيش روى پيغمبر ايستاد.
رسول خدا سر بلند كرد و به او فرمود: چرا تو با مردم نگريختى؟
گفت: يا رسول اللَّه! آيا بعد از آن كه اسلام را پذيرفته‌ام، كافر شوم؟ ...» ٦٤٩. الگو قرار دادن پيامبر اكرم (ص) در جهاد لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَن كَانَ يَرْجُوا اللَّهَ وَالْيَوْمَ الْآخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيراً.
(احزاب/ ٢١)
قطعاً براى شما در [اقتدا به‌] رسول خدا سرمشقى نيكوست؛ براى آن كس كه به خدا و روز بازپسين اميد دارد و خدا را فراوان ياد مى‌كند.
٦٥٠. تكليف گرا (عمل به وظيفه و تكليف)
قُل لَن يُصِيبَنَا إِلَّا مَاكَتَبَ اللّهُ لَنَا هُوَ مَوْلَانَا وَعَلَى اللّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ. (توبه/ ٥١)
بگو: جز آنكه خدا براى ما مقرر داشته هرگز، به ما نمى‌رسد. او سرپرست ماست، و مؤمنان بايد تنها بر خدا توكّل كنند.
وَ قَدْ أَرْعَدُوا وَ أَبْرَقُوا وَ مَعَ هَذَيْنِ الْأَمْرَيْنِ الْفَشَلُ وَ لَسْنَا نُرْعِدُ حَتَّى نُوقِعَ وَ لَا نُسِيلُ حَتَّى نُمْطِرَ.
(نهج‌البلاغه، خطبه ٩)
چون رعد خروشيدند و چون برق درخشيدند، اما كارى از پيش نبردند و سرانجام سُست گرديدند! ولى ما اين گونه نيستيم، تا عمل نكنيم، رعد و برقى نداريم، و تا نباريم سيل جارى نمى‌سازيم.
٦٥١. شجاع و نترس‌ وَلَمَّا رَأَى الْمُؤْمِنُونَ الْأَحْزَابَ قَالُوا هذَا مَا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَمَا زَادَهُمْ إِلَّا إِيمَاناً وَتَسْلِيماً. (احزاب/ ٢٢)