فرهنگ موضوعى جهاد در آيينه آيات و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٠٥
(حضرت على (ع)) به احكام جنگيدن با خداپرستان توجه داشت. حكم خدا را براى ايشان بيان مىنمود، هركه از آن روى برمىتافت يا بايد عرضه شمشير مىشد يا توبه مىكرد.
٢٨٣. عدم شروع به جنگ انَّ اميرَالمُؤمِنينَ (ع) كانَ يَأمُر فى كُلِ مَوطِنٍ لَقينا فيهِ عَدُوَّنا فَيَقول: لا تُقاتِلُوا القَومَ حَتَّى يَبدَأوكُم، فَانَّكُم بِحَمدِاللَّه عَلى حُجّةٍ وَ تَركُكُم ايّاهُم حَتّى يَبدَؤوُكُم حُجّةَ اخرى لَكُم، فَاذا هَزمتمُوهُم فَلا تَقتُلوا مُدبِرا، وَ لا تُجيزُوا عَلى جَريحٍ، وَ لا تَكشِفُوا عَورَةً وَلا تُمثِّلُوا بِقَتيلٍ. (وسائل الشيعه، ١٥/ ٩٢، ح ٢٠٠٥٣)
«عبدالرحمن بن جندب»- به نقل از پدرش- گويد: در هر نقطهاى كه با دشمن روبه رو مىشديم، اميرمؤمنان (ع) دستور مىداد و مىفرمود: در جنگيدن با آنان پيشدستى نكنيد؛ چه- به شكر خدا- شما براى حقانيت خود حجّت و برهان داريد، (شروع نكردن جنگ به وسيله شما) و رها سازىشان تا اين كه آنان با شما نبرد را آغاز كنند، خود حجّت ديگرى است به نفع شما و بر زيان آنان. و چون تارومارشان كرديد، فراريان آنها را تعقيب نكنيد و مجروحان را نكشيد و شرمگاه كسى را برهنه نسازيد و جسد كشتهاى را قطعه قطعه (و مثله) نكنيد.
٢٨٤. جنگ با بغات چون مشركان، با هر سلاح مجاز وَ عَنْ اميرِالمؤمنينَ (عَلَيهِ السَّلامُ) انَّه قَالَ: يُقَاتَلُ اهْلُ البَغْىِ وَ يُقْتَلُونَ بِكُلِّ مَا يُقْتَلُ بِهِ المُشْرِكوُنَ، وَ يَسْتَعانُ (بِكُلِّ مَا) امْكَنَ انْ يَسْتَعانَ بِهِ عَلَيْهِمْ مِنْ اهْلِ الْقِبْلَةِ، وَ يُؤْسَروُنَ كَما يُؤْسَرُ المشرُكوُنَ اذَا قُدِرَ عَلَيْهِمْ. (مستدرك الوسائل ١١/ ٦٥ ح ١٢٤٣٧)
از امير مؤمنان (ع) روايت شده كه فرمود: با شورشگران داخلى، جنگيده مىشود و همچون مشركان: با هر وسيله و سلاحى كشته مىگردند. هرچه بتواند براى درهم كوبيدن آنها مؤثر باشد، از اهل قبله درخواست كمك شود و (هرگاه مقدور شد) به اسارت درآورده شده؛ هم چنان كه مشركان، اسير گرفته مىشوند.
٢٨٥. اموال بجاى مانده از بغات [قَالَ اميرُالمؤمنينَ (ع)] «وَ مَا أَصَابَ أَهْلُ الْبَغْىِ بَعْضُهُمْ مِنْ بَعْضٍ فِى حَالِ بَغْيِهِمْ، فَهُوَ هَدَرٌ، انْ رَأَى الْامَامُ الْعَدْلِ، انَّ فِى مُوَادَعَةِ أَهْلِ الْبَغْىِ قُوَّةً لِاهْلِ الْعَدْلِ وِ خَيْراً، وَادَعَهُمْ كَما يُوَادَعُ المشرِكوُنَ، وَ مَا كَانَ مِنْ أَمْوالِ أَهْلِ الْبَغْىِ فِى أَيدِى أَهْلِ الْعَدْلِ، فَيَنْبَغِى أَنْ يَحبِسوُهَا عَنْهُمْ مَا