مجموعه ورّام، آداب و اخلاق در اسلام ت تنبیه الخواطر - ورام بن ابی فراس - الصفحة ٢١٧ - جدال، شوخى و مسخرگى

گفت: آرى. گفت: آيا گفته‌اند كه تو از آتش بيرون هم مى‌شوى؟ گفت: نه.

گفت: پس چطور مى‌خندى؟ (٢٢) يكى از بزرگان ديد گروهى روز عيد فطر مى‌خندند، گفت: اگر اينان از آمرزيدگانند، اين كار، كار سپاسگزاران نيست و اگر آمرزيده نيستند، اين عمل، عمل كسانى نيست كه از عذاب خدا بيمناكند! يكى از بزرگان پيوسته مى‌گفت: آيا مى‌خندى در حالى كه ممكن است كفن تو از دست گازر، و پارچه‌باف در آمده باشد! ابن عباس- خدايش راضى باد- گفته است؛ هر كس گناهى را مرتكب شود، و بخندد وارد جهنم خواهد شد در حالى كه مى‌گريد.

يكى از بزرگان مى‌گويد: هر گاه كسى را ديدى بخاطر بهشت مى‌گريد، آيا از گريه او تعجب نمى‌كنى؟ گفتند: چرا. گفت: آن كه در دنيا مى‌خندد، در صورتى كه مى‌داند سرانجام كارش چيست، تعجب بيشترى دارد، و نكوهيده‌تر از آن كسى است كه غرق خنديدن است. و پسنديده آن است كه لبخندى كه دندانها ديده شود، بدون صدا باشد، خنده پيامبر خدا و امامان (ع) چنين بوده است.

يكى از بزرگان مى‌گويد: پسرم با شخص بزرگ شوخى نكن، كه كينه تو را بر دل مى‌گيرد، و با آدم پست، نيز شوخى نكن، كه نسبت به تو جرأت پيدا مى‌كند.

ديگرى مى‌گويد: از خدا بترسيد، و از شوخى دورى كنيد، زيرا كه شوخى باعث دشمنى است و زشتى به بار مى‌آورد، با قرآن صحبت كنيد و همنشين او باشيد، و اگر بر شما سنگين بود، سخن نيكو بگوييد.

و ديگرى مى‌گويد: آيا مى‌دانيد چرا شوخى را شوخى گفته‌اند؟ براى اين كه باعث انحراف از حق است، و اگر كسى بگويد؛ كه از پيامبر ٦ شوخى نقل كرده‌اند، پس چطور ممنوع است؟ پاسخ اين است كه اگر تو توانايى‌