مجموعه ورّام، آداب و اخلاق در اسلام ت تنبیه الخواطر - ورام بن ابی فراس - الصفحة ٣٧ - احاديث و مواعظ متفرقه

خواهد بود.» شاعرى مى‌گويد:

«هر كه در حمايت محمد ٦ باشد در امنيت است* هم گوسفند بيمارى كه از گله مانده و هم گرگى كه به رنگ كبود است نه اين ترسى دارد، و نه آن مرتكب جرمى مى‌شود* مادامى كه رهبرى با صداقت عهده‌دار رهبرى مردم است (١٠١).» در باره آيه مباركه: «انّ اللَّه يأمر بالعدل و الاحسان ... (١٠٢)» گفته‌اند:

«هر گاه ظاهر و باطن يكى شد، عدالت است و اگر باطن بهتر از ظاهر بود، همان احسان است، و اگر ظاهر بهتر از باطن باشد، ستمكارى و ظلم است.» گويند: «هر كس در زواياى قلبش بياد خدا باشد، خداوند او را در حركات اعضاى بدن حفظ مى‌كند.» بعضى گفته‌اند: «پنج دسته از مردم از پنج چيز ناگزيرند، و آن پنج چيز هم ناگزير از آتش دوزخند: تاجر ناگزير از دروغ گفتن است و دروغگو ناگزير از آتش دوزخ است، و آن كه پا بر بساط شاهان بگذارد ناگزير از گفتن سخن مطابق هواى نفس است، و هر كه پيرو هواى نفس باشد ناگزير از آتش جهنّم است، و هر كه با دختركان و پسران به شوخى پردازد ناگزير دچار زنا مى‌شود، و زناكار ناگزير از آتش است، و آن كه لباسى بلند و آويخته بر تن كند ناگزير متكبر است، و شخص متكبر ناگزير از آتش دوزخ مى‌باشد، و هر كس شراب پخته بياشامد ناچار مستى مى‌كند، و هر كه باده‌گسارى كند ناگزير از آتش است.» امام صادق (ع) فرمود: «سوگند بر سه نوع است: سوگندى كه كفّاره ندارد، و سوگندى كه كفاره دارد، و سوگند دروغى كه باعث آتش دوزخ است؛ امّا سوگندى كه كفاره ندارد، آن سوگندى است كه شخص قسم مى‌خورد كار نيكى را انجام دهد و آن را انجام نمى‌دهد، كفاره‌اش آن است كه آن كار را انجام دهد، و سوگندى كه كفاره دارد، آن است كه كسى در مورد گناهى سوگند ياد مى‌كند كه‌