مجموعه ورّام، آداب و اخلاق در اسلام ت تنبیه الخواطر - ورام بن ابی فراس - الصفحة ٢٠٥ - خاموشى و نگهدارى زبان

اشاره كرد. (٣) عقبة بن عامر مى‌گويد: عرض كردم، يا رسول الله! درود خدا بر شما باد! نجات و راحتى در چيست؟ فرمود: زبانت را در اختيار بگير، و خانه‌ات را وسعت بده، و بر خطايى كه مرتكب‌شده‌اى گريان و غمگين باش! (٤) پيامبر ٦ فرمود: هر كس شرّ شكم، شهوت و زبانش را حفظ كند، از هلاكت مصون است. (٥) (در اين حديث: قبقب- شكم. ذبذب- فرج. لقلق- زبان، است) اين سه نوع شهوت باعث هلاك اكثر مردم است.

معاذ بن جبل مى‌گويد: عرض كردم يا رسول الله، درود خدا بر تو باد! آيا ما براى گفتار خود مؤاخذه مى‌شويم؟ فرمود: مادرت به عزايت بنشيند اى پسر جبل، و آيا جز محصول زبان مردم، چيز ديگرى باعث آن مى‌شود كه مردم را برو در آتش جهنّم اندازند؟ (٦) پيامبر ٦ فرمود: ايمان بنده‌اى استوار نگردد تا وقتى كه دلش استوار نگردد، و دلش استوار نشود تا وقتى كه زبانش راست نباشد، و وارد بهشت نمى‌شود آن كسى كه همسايه‌اش از شرّ او در امان نباشد. (٧) و پيامبر ٦ فرمود: هر كس كه خوش دارد در سلامت باشد بايد همواره خاموشى گزيند. (٨) از ابن مسعود نقل كرده‌اند كه در كوه صفا تلبيه مى‌كرد و مى‌گفت: اى زبان سخن خوب بگو تا سود ببرى و يا خاموش باش تا سالم بمانى پيش از آن كه پشيمان شوى، پرسيدند: اى ابو عبد الرّحمن آيا اين حرف خود تو است، يا حرفى است كه شنيده‌اى؟ گفت: حرف خودم نيست، بلكه از رسول خدا ٦ شنيدم كه مى‌فرمود: بيشترين خطاهاى فرزند آدم از دست زبانش است. (٩) نقل كرده‌اند كه عمر، ابو بكر را ديد كه زبانش را مى‌كشد، گفت: چه مى‌كنى؟ ابو بكر جواب داد: همين زبان مرا دچار گرفتاريها كرده است!