جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٢٧٣ - غزل ٥١٨ نصيب من چو خرابات كرده است اله

اى زاهدى كه مرا در طريقه اى كه اختيار نموده‌ام، مى‌آزارى وگناهكار مى دانى! اين رزقى است كه محبوب در ازلم با «وَ أَشْهَدَهُمْ عَلى‌ أَنْفُسِهِمْ: أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ؟!»[١]: (وآنها را بر خودشان گواه گرفت كه آيا من پروردگار شما نيستم.) عنايت فرموده، پيروى از عهد ازلى گناهى نيست كه در قيامت از آن بازخواست نمايند ومورد سؤال قرار دهند؛ به گفته خواجه در جايى:

خلاصه بخواهد بگويد: اى زاهد! من نه آنم كه از تو پيروى نمايم؛ زيرا دانسته‌ام دورويى وسالوسى ورياكارى وقيافه مخصوصت براى جدا نمودن ساده لوحان است از طريق فطرتِ‌ «فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْها»[٣]: (سرشت خدايى كه مردم را بر آن آفريد.) به گفته خواجه در جايى:

[١] - اعراف: ١٧٢.

[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٢٦٣، ص ٢١٠.

[٣] - روم: ٣٠.

[٤] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٩٤، ص ٩٩.