جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ١١٧ - غزل ٤٩٥ به جان پير خرابات وحق صحبت او

زاهدا! به چشم حقارت به من منگر ومرا معصيتكار مخوان؛ زيرا من وتو هر دو بر يك طريق مى باشيم، كه طريق فطرت ومشيّت اوست؛ كه: «فَأَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفاً، فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْها، لا تَبْدِيلَ لِخَلْقِ اللَّهِ، ذلِكَ الدِّينُ الْقَيِّمُ، وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ»[٢]: (پس استوار ومستقيم روى و تمام وجود خويش را به سوى دين نما، همان سرشت خدايى كه مردم را بر آن آفريد، دگرگون شدنى براى آفرينش خدا نيست، اين همان دين استوار است، ولى اكثر مردم [از اين حقيقت‌] آگاه نيستند.)، منتهى يكى توجّه دارد، ويكى نمى‌داند وديگرى را گناهكار مى داند، وحال اينكه اگر دقّت كند خود منحرف از فطرت است. در جايى خطاب به زاهد كرده ومى گويد:

زاهدا! به بركت راهنماييهاى رسول اللَّه ٦ توجّه نموده‌ام كه بايد از زهد خشك وعبادات قشرى وشرك ودوبينى دست بكشم وبه طريق فطرت باز گردم؛ كه: «هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى‌ وَ دِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ، وَ لَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ»[٤]:

[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٢٢٨، ص ١٨٨.

[٢] - روم: ٣٠.

[٣] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٣٤٢، ص ٢٦٠.

[٤] - توبه: ٣٣.