تحف العقول ت جعفری - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ١٨٦ - سخنانى كوتاه از امير مؤمنان
گويند فريب خورند. و خداوند هيچ بندهاى را به مانند «مهلت دادن» نيازمود، خداى عزّ و جلّ فرمايد: إِنَّما نُمْلِي لَهُمْ لِيَزْدادُوا إِثْماً، يعنى: «همانا مهلتشان مىدهيم تا بر گناه بيفزايند- آل عمران: ١٧٨».
٢١- بايد در دل خود نياز به مردم و بىنيازى بديشان را جمع آورى نمائى، نياز و احتياجت به آنان در نرم گوئى و گشادهروئى جلوه نمايد، و بىنيازيت در آبرومندى و دوام عزّت و بزرگ منشى.
٢٢- نه خشم گيريد و نه به خشم آريد. سلام كردن را رواج دهيد و سخن را نيكو داريد.
٢٣- فرد بزرگوار چون محبّت بيند نرم شود، و فرد دنى و پست چون احترام شود سخت و سنگدل گردد.
٢٤- آيا مايليد شما را از فقيه واقعى آگاه سازم؟ او كسى است كه مردم را در گناه كردن رخصت ندهد و از رحمت الهى نااميدشان نكند، و از مهلت الهى آسوده خاطرشان نسازد. قرآن را به شوق چيز ديگرى رها نكند. نه عبادت تهى از فهم خيرى دارد، و نه دانستن بدون تأمّل و انديشه، و نه قرائت بىتدبّر و سنجش.
٢٥- آن زمان كه خداوند [بروز قيامت] مردمان را گرد آورد، نداكنندهاى فرياد كشد: اى مردم، امروز مقرّبترين شما به خداوندگار همانا خداترسترين شماست.
و محبوبترين شما به او نيكوكارترينتان. و مقام آن كس برتر كه براى خدا پركارتر، و گرامىترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شما است.
٢٦- در شگفتم از مردمى كه از خوردن غذا- به جهت ترس از آزارش- پرهيز مىكنند، ولى از ارتكاب گناه- بخاطر هراس از دوزخ- اجتناب نكنند؟! و همچنين از افرادى كه بردگان را با مال خويش مىخرند؛ امّا با نيكوكارى روح افراد آزاد را تصاحب نمىكنند؟! سپس أمير مؤمنان ٧ فرمود: به تحقيق ماهيت «خير» و «شرّ» جز بتوسّط مردم شناخته نگردد. پس هر گاه قصد شناختن خير را داشتى كار خير كن تا با اهل خير آشنا شوى. و همچنين اگر خواستى «شرّ» را بشناسى به كار بد رو كن تا اهلش را بشناسى.
٢٧- همانا كه من از دو چيز بيش از هر چيز بر شما بيمناكم: آرزوى طولانى داشتن، و پيروى هواى نفس كردن، چون آرزوى دراز آخرت را از ياد ببرد، و پيروى هواى نفس، آدمى را از راه حقّ باز دارد.