تحف العقول ت جعفری - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٢٠٤ - سخنانى كوتاه از امير مؤمنان
و مدارا برادرش، و خرد همراه و رفيقش، و صبر امير لشكرش.
١٤١- و به مردى كه در امساك و پرهيزگارى زياده روى كرده بود فرمود:
اى مرد، فرمايش الهى را نشنيدهاى كه: وَ أَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ، يعنى: «و به نعمت پروردگارت شكر گوى- ضحى: ١١»؟! بخدا سوگند كه ناشكرى نعمتهاى او به كردار نزد خداوند بهتر از ناشكرى اوست به زبان.
١٤٢- به فرزند خود امام حسن ٧ فرمود: تو را سفارش مىكنم به:
رعايت تقواى الهى، و برپائى نماز به وقتش، و پرداخت زكات در موردش، و نيز به گذشت از خطا، و فرو خوردن خشم، و صله رحم، و بردبارى در مقابل نادان، و دقّت در فهم دين، و درنگ و پايدارى بر اوامر الهى، و نگهدارى و مواظبت قرآن، و همسايهدارى نيكو، و امر به معروف (سفارش بر كار نيك و پسنديده)، و نهى از منكر (بازداشتن از زشت و ناپسند)، و دورى و اجتناب از هر كار زشت، و از هر آنچه در آن خداوند نافرمانى و عصيان شود، سفارش مىكنم.
١٤٣- دنيا به چهار چيز برپا است: به دانشمندى كه دانش خويش را بكار گيرد، و به توانائى كه در احسان و نيكوكارى سخاوت ورزد، و به نادانى كه از آموختن تكبّر نورزد (سرباز نزند)، و به تهيدستى كه آخرت خود را به دنياى ديگران نفروشد. پس هر گاه دانشمند علم خويش را ناديده انگاشت، و توانگر از بخشش خويش خوددارى كرد، و نادان از آموختن تكبّر ورزيد، و تهيدست آخرت خويش به دنياى ديگران فروخت، پس [در يك چنين وضعى] عذاب و خسران بر آنان باد! ١٤٤- هر آن كس كه بتواند نفس خويش از چهار چيز باز دارد، در خور آن است كه هيچ وقت ناپسندى نبيند، گفته شد: اى امير مؤمنان آنها كدامند؟ فرمود:
شتاب كردن، لجاجت، خودبينى، و تنبلى.
١٤٥- بندگان خدا بدانيد كه پرهيزگارى قلعه محكم و استوارى است، و تبهكارى قلعهاى سست و بىبنياد، كه نه ساكنان خود را [از آسيب] جلوگير شود، و نه پناهنده بدان را در امان دارد. آرى به تقوى و پرهيزگارى است كه نيش خطا قطع مىشود، در پرتو پايدارى و طاعت الهى است كه پاداش خدائى بدست مىآيد.
و توسّط يقين است كه ميتوان به برترين درجه مقصود رسيد. بندگان خدا بدانيد كه خداوند موجبات نجات را از دوستانش دريغ نداشته، چرا كه ايشان را بر آنها رهنمون گشته (و چنانچه توبه كنند به كيفر گناه از رحمت خود مأيوس و