اى هشام، كم گوئى حكمت بزرگى است، پس بر شما باد به رعايت سكوت، چرا كه آن آرامشى است نيكو، و موجب سبك بارى و تخفيف گناه. درب حلم و بردبارى را محكم سازيد، كه براستى باب آن صبر است. و بتحقيق خداوند عزيز و جليل آن كس را كه بيجا بخندد و بى‌هدف ره پويد دشمن دارد. و بر زمامدار واجب است كه همچون چوپان باشد كه نه از حال ايشان غافل شود و نه بر آنان بزرگى فروشد و تكبّر ورزد. پس در پنهانى از خدا شرم كنيد، همچنان كه در آشكار خود از مردم شرم مى‌نمائيد، و بدانيد كه سخن حكيمانه گمشده مؤمن است، پس بر شما باد به [آموزش‌] علم و دانش پيش از آنكه بالا رود، و بالا رفتن علم همان غايب شدن عالم از ميان شما است (مراد وفات عالم مى‌باشد).

اى هشام؛ آنچه از دانش نمى‌دانى فراگير، و از آنچه آموختى بجاهل بياموز، عالم را بجهت علمش محترم بدار، و از ستيزه نمودن با او اجتناب كن. و نادان را براى نادانيش كوچك شمار ولى او را مران، بلكه بخود نزديك ساخته و او را تعليم ده.

اى هشام؛ بتحقيق [بدان‌] هر نعمتى كه در اداى شكرش سستى نمائى؛ همچون گناهى است كه بدان بازخواست گردى، و امير المؤمنين ٧ فرموده: «براستى خداوند را بندگانى است كه ترس از او دلهاشان را بوحشت انداخته و زبانشان را فرو بسته، با اينكه سخن سرا و خردمندند، ايشان با كردارهاى پاك به خدا تقرّب جسته و از هم سبقت گيرند، و نه عمل بسيار را در برابرش زياد شمارند، و نه به عمل اندك خود راضى شوند، و خود را بد شمارند با اينكه زيرك و نيكوكارند».

اى هشام؛ شرم و حيا از ايمان است و ايمان موجب بهشت است، و بى‌شرمى از خشونت است و خشونت موجب دوزخ است.

اى هشام؛ سخنگويان سه دسته‌اند: سود برنده، و سالم مانده، و هلاك‌شونده.

آن كس كه سود مى‌برد همان ذكر گوى خدا است. و امّا آن كس كه سالم مى‌ماند فرد خاموش و ساكت است. و امّا هلاك و نابودشونده كسى است كه غرق در باطل مى‌شود (يعنى: ياوه گويد و گزافه پردازد) بدرستى كه خداوند بهشت را بر فرد بدزبان بى‌شرم حرام و ممنوع ساخته است، همو كه نه از آنچه گويد و نه بدان چه در باره‌اش گويند باكى دارد. و أبو ذر- كه خدا از او راضى باد- پيوسته مى‌گفت:

«اى جوينده دانش بدرستى كه اين زبان؛ هم كليد خير است و هم كليد شرّ، بنا بر اين بر زبان خود همچون طلا و نقره‌ات مهر زن (يعنى: آن را بسته نگاه دار).