فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٦ - دسته اول - احكام مربوط به اموال
شاخه اول- احكام اعتقادى:
اعتقاد يعنى عقد قلب و ثابت بودن به باورى كه هيچگاه قلب از آن برنگردد.
احكام اعتقادى شامل توحيد، عدل و ديگر صفات ثبوتيّه و سلبيّه خدا- كه صفات جمال و جلال نيز ناميده مىشوند- و نيز شامل نبوّت، امامت و معاد- به توضيحى كه در جلد ٤ صفحه ١٠ تا پايان صفحه ١٢ بيان شده- مىباشند.
اين پنج موضوع- توحيد، عدل، نبوّت، امامت و معاد- كه از آنها به اصول دين تعبير مىشود، قسمت اول احكام دين مقدّس اسلام مىباشند و ياد گرفتن آنها و اعتقاد به آنها بر هر كسى لازم و واجب است.
شاخه دوم- احكام اخلاقى:
نفس ناطقه داراى قواى متعدّدى است، كه براى هر يك از آن قوا فضائل و رذائلى[١] است، كه فضائل مايه نجات و رستگارى انسان و رساننده او به سعادت جاويد و رذائل مايه بدبختى و شقاوت هميشگى وى مىباشند، و اين فضائل و رذائل در اعمال انسانها نيز تأثير مستقيم دارند، لذا تنها راه اصلاح و تكامل انسانها پس از تكميل عقائد اسلامى، تهذيب اخلاق به توسط عقل و شرع است، به گونهاى كه در «جهاد اكبر» بيان مىگردد.
شاخه سوم- احكام عملى:
احكام عملى، احكام و وظائف انسانها در كلّيه افعال و تروك مىباشند، كه خود به سه دسته تقسيم مىشوند: ١- احكام مربوط به اموال، ٢- احكام مربوط به سلوك خاص، ٣- احكام مربوط به سلوك عام.
دسته اول- احكام مربوط به اموال:[٢]
احكام مربوط به اموال، به تبعيّت خود اموال به دو باب تقسيم مىشوند: ١- احكام
[١] - مراد از فضائل، اخلاق پسنديده و نيكوى انسانى و مراد از رذائل، اخلاق ناپسند و زشت و بد مىباشد.
[٢] - مال شيئى است كه عناصر آن عبارت است از عين موجود در خارج يا منفعت آن عين، كه بالفعل قابليّت تقويم- قيمت گذارى- به پول رائج و متداول در عرف و عادت را داشته باشد.