فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ١٩٣ - پنجم - بيع تشريك
واقع نسازند، بلكه فروشنده كالا را با إخبار از رأس المال به كمتر از قيمتى كه خريده است بفروشد.
١٣١- در بيع مواضعة فروشنده بايد رأس المال و مقدارى كه از آن كم مىكند را براى خريدار معلوم نمايد؛ و هرگاه رأس المال يا مقدارى كه از آن كم شده است براى طرفين معامله يا يكى از آنها معلوم نباشد، معامله باطل است.
١٣٢- صيغه بيع مواضعة به عربى صحيح صريح چنين است كه فروشنده بگويد:
«بِعْتُكَ بِمَا اشْتَرَيْتُهُ بِوَضيعَةٍ كَذا»،[١] و خريدار بلافاصله بگويد: «قَبِلْتُ».
١٣٣- اجراء صيغه مواضعة به زبانهاى ديگر- غير از عربى- با كلماتى كه مضمون صيغه عربى را برسانند جائز مىباشد.
پنجم- بيع تشريك:
بيع تشريك- كه اشبه به بيع تولية مىباشد- آن است كه شخص مالى را كه خريده است، فرد ديگرى را با اخبار از رأس المال و به قيمت معيّن در جزء معيّنى از آن مال با خود شريك گرداند، مثلًا كالايى را كه خريده است به ده تومان، فرد ديگرى را در نصف آن به پنج تومان با خود شريك كند.
١٣٤- در بيع تشريك بايد قيمت خريد براى طرفين معلوم باشد و نيز بايد سهم خريدار براى طرفين كاملًا معلوم باشد كه نصف است يا ربع يا ثلث و ...، و اگر فروشنده مثلًا بگويد تو را در نصف اين مال شريك نمودم ولى نسبت قيمت خريد را به مشترى نگويد، چون اصل قيمت خريد را به او گفته است، باز معامله صحيح است و خريدار بايد نصف قيمت مال را به فروشنده بدهد.
١٣٥- صيغه بيع تشريك به عربى صحيح صريح چنين است كه فروشنده بگويد:
«شارَكْتُكَ نِصْفَ- يا ثُلْثَ يا ...- هذَا الْمَتاعِ بِنِصْفِ مَا اشْتَرَيْتُ»،[٢] و مشترى
[١] - يعنى فروختم به تو به مبلغى كه خريدهام با فلان مقدار كمتر.
[٢] - يعنى شريك نمودم تو را در نصف- يا ثلث يا ...- اين كالا به نصف قيمتى كه خريدهام.