پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٠٦ - ١- تجسم اعمال در روايات اسلامى

نيكى‌هايى هستم كه نسبت به برادرانت كردى سپس آنها به آن صورت زيبا مى‌گويند: تو كيستى كه از همه زيباترى ... مى‌گويد:

انَا الْوَلايَةُ لِالِ مُحَمَّدٍ صلى الله عليه و آله و سلم‌: «من ولايت آل محمّدم»! [١]

٣- در حديثى از رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم مى‌خوانيم كه فرمود: «جبرئيل به من گفت:

يا مُحَمَّدُ! عِشْ ما شِئْتَ فَانّكَ مَيِّتّ ... وَ اعْمَلْ ما شِئْتَ فَانّكَ مُلاقِيه:

«اى محمد! هرچه مى‌خواهى عمر كن ولى سرانجام بدرود حيات خواهى گفت، و هر عملى مى‌خواهى انجام بده كه سرانجام آن را ملاقات خواهى كرد». [٢]

٤- باز در حديث ديگرى از همان حضرت مى‌خوانيم:

انّ الْمُؤْمِنَ اذا خَرَجَ مِنْ قَبْرِهِ صُوِّرَ لَهُ عَمَلُهُ فى صُوْرَةٍ حَسَنَةٍ فَيَقُولُ لَهُ ما انْتَ؟ فَوَ اللَّه انِّى لاراكَ امْرَأَ صِدْقٍ، فَيَقُوُلُ لَهُ انا عَمَلُكَ فَيَكُوْنُ لَهُ نُوْرَاً وَ قائِدَاً الى‌ الْجَّنَةِ ... «هنگامى كه مؤمن از قبرش (در قيامت) خارج مى‌شود عمل او در صورت زيبايى در برابر او ظاهر مى‌شود و مى‌گويد: تو كيستى كه به خدا سوگند من تو را شخصى صادقى مى‌بينم؟ او در جوابش مى‌گويد: من عمل توام، و او براى مؤمن نور و روشنايى و راهنما به سوى بهشت است». [٣]

٥- و بالاخره در حديثى از امام صادق عليه السلام مى‌خوانيم كه فرمود: اذا وُضِع الْمَيِّتُ فى قَبْره مُثِّلَ لَهُ شَخْصٌ وَ قالَ لَهُ يا هذاكُنَّا ثَلاثَةً، كانَ رِزْقُكَ فَاْنْقَطَعَ بِانْقطاعٍ اجَلِكَ، وَ كانَ اهْلُكَ فَخَلَّفُوكَ وَ انْصَرَفُوا عَنْكَ وَ كُنْتُ عَمَلُكَ فَبَقَيْتُ مَعَك، اما انِّى كُنْتُ اهْوَنُ الثّلاثَةِ عَلَيْكَ!:

«هنگامى كه ميّت در قبر گذارده مى‌شود، شخصى در برابر او نمايان مى‌گردد و به او مى‌گويد: اى انسان! ما سه چيز بوديم: يكى رزق تو بود كه با پايان عمرت قطع شد، و ديگرى خانواده ات بودند كه تو را گذاشتند و رفتند، و من عمل توام كه با تو مانده‌ام ولى من از هر سه براى تو كم ارزش‌تر بودم. [٤]

احاديث در اين زمينه بسيار است از جمله احاديث معراج كه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم از كنار بهشت و دوزخ مى‌گذرد، و هر گروهى از بدكاران را به عذاب و كيفرى شبيه اعمال خود گرفتار ديد و نيز امال نيكو كاران را مشاهده كرد كه سبب پيدايش مرافق تازه‌اى در بهشت مى‌شود.

[١]. كتاب محاسن طبق نقل علّامه مجلسى، جلد ٦، صفحه ٢٣٤، حديث ٥٠.

[٢]. كنز العمال، جلد ١٥، صحفه ٥٤٦.

[٣]. «كنز العُّمال»، جلد ١٤، صفحه ٣٦٦.

[٤]. فروغ كافى، جلد ٣ (كتاب الجنائز)، صفحه ٢٤٠، حديث ١٤.