پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٨٩ - گروههاى پنجگانه آيات شفاعت
ديگر اينكه منظور شفاعت شوندگانى كه خداوند از قول آنها راضى است، و به تعبير ديگر داراى سخن يا اعتقاد يا عمل صالحى بودهاند كه جلب رضاى خدا را براى اذن شفاعت كردهاند، ولى با توجه به اينكه جمله اول ناظر به كار شفيعان است مناسب اين است كه جمله دوّم نيز اشاره به همان باشد تا مرجع ضميرها يكسان و يكنواخت گردد.
در هر صورت آيه دليل روشنى است بر وجود شفاعت با اذن پروردگار نسبت به گروهى از خطاكاران.
در هتفمين آيه نيز همين معنا به صورت ديگر بيان شده، مىفرمايد: «هيچ شفاعت كنندهاى جز به اذن او وجود ندارد» (ما من شفيع الا من بعد اذنه).
«بنابراين چرا براى شفاعت به سراغ عبادت بتها مىرويد؟ فقط پروردگارتان را عبادت كنيد، نه غير او را، چرا متذكر نمىشويد»؟! (ذلِكُم اللَّه رَبُّكُمْ فَاعْبُدُوهُ افَلا تَذَكَّرُونَ).
همين معنا در هشتمين آيه در مورد شفاعت فرشتگان آمده است كه تأكيد مىكند شفاعت آنها نيز به اذن خدا است، مىفرمايد: «چه بسيار فرشتگان آسمانى كه شفاعت آنها سودى نمىبخشيد مگر بعد از آنكه خدا براى هركس بخواهد و راضى باشد اجازه دهد» (وَكَمْ مِنْ مَلَكٍ في السَّماواتِ لاتُغْني شَفاعَتُهُمْ شَيْئاً الّا مِنْ بَعْدِ انْ يَأذَنَ اللَّه لِمَنْ يَشاءُ وَ يَرْضى).
جايى كه فرشتگان آسمان با آنهمه عظمت، قادر بر شفاعت نيستند جز به اذن و رضاى پروردگار، چه انتظارى از بتهاى بىشعور و فاقد هرگونه ارزش مىتوان داشت؟ آيا شرم آور نيست كه بگويند ما بتها را از اين جهت مىپرستيم كه شفيعان ما در درگاه خدا باشند؟!
جالب اينكه براى بيان اهميت مطلب، تعبير به «كم» شده است كه معمولًا به معناى كثرت است و در اينجا معناى عموم دارد، و نيز تعبير به في السَّماواتِ (در آسمانها) شده كه آن نيز دليل بر علوّ مقام آنها است، و نيز تعبير به شَفاعَتُهُمْ (شفاعت آنان) به صورت جمعى آمده تا معلوم شود شفاعت همه آنها نيز بدون اذن و رضاى خداوند اثرى ندارد.
تكيه بر روى فرشتگان از ميان تمام شفاعتكنندگان، ممكن است به خاطر اين باشد كه گروهى از بتپرستان عرب، آنها را مىپرستيدند، يا از اين نظر كه وقتى شفاعت آنها بدون فرمان خدا مفيد نباشد هرگز انتظارى از بت بىشعور نمىتوان داشت.
تفاوت ميان «اذن» و «رضا» از اين نظر است كه اذن در جايى گفته مىشود كه شخص اعلام رضايت