حركت و حفظ تعادل خويش نيستند، ولى شراب‌هاى طهور بهشتى شعله‌هاى عقل و هوش را فروزانتر مى‌كند، و جذبه‌هاى عشق را شديدتر، و جسم و جان را براى تمتّع از لذت معنوى و مادى آگاه‌تر و آماده‌تر مى‌سازد. [١]

و در جاى ديگر بعد از اشاره به بعضى از شراب‌هاى بهشتى مى‌فرمايد: لايُصَدَّعُونَ عَنها وَ لا يُنْزِفُونَ‌ «نه سردرد مى‌گيرند و نه مست مى‌شوند» (واقعه ١٩).

«يُصَدَّعُونَ» از ماده‌ «صُداع» (بر وزن غبار) به معناى سردرد است و ريشه اصلى آن «صَدْع» به معناى شكافتن مى‌باشد، و از آنجا كه وقتى انسان به سردردهاى شديد مبتلا مى‌شود گويى مى‌خواهد از شدت درد، سرش بشكافد اين واژه در سر دردهاى شديد به كار رفته است.

خلاصه اينكه شراب‌هاى دنيا بدبو و بد طعم و دردسر آفرين و مايه مستى و ضعف عقل، و موجب انواع بيمارى‌هاى جسمى و روحى است، و گاه به دنبال آن حالت تهوع و دل‌درد مى‌باشد، در حالى كه شراب‌هاى آخرت لذت‌بخش، عقل آفرين، نشاطانگيز، و مايه پرورش جسم و جان و توجه به خدا و نشئه روحانى و معنوى است.

***

٨- ظروف و جام‌ها

بدون شك مطلوب اصلى در مورد غذا و نوشيدنى‌ها خود آنهاست، نه ظرف‌ها، ولى ترديد نيست كه هميشه كيفيت عرضه غذا و چگونگى ظروف تأثير عميقى در لذت‌بخش بودن غذا و نوشيدنى‌ها مى‌بخشد، و بسيار مى‌شود كه لذت حاصل از آن را چند برابر مى‌كند.

به همين دليل قرآن مجيد در آيات متعددى روى ظرف‌هاى زيباى بهشتى اعم از ظروف غذا يا شراب طهور نيز تكيه نموده، و ترسيم جالبى از آنها در عبارات كوتاه و پر معنا ارائه كرده است، مسلماً اينها شبحى از وضع آنجا را از دور به ما نشان مى‌دهند وگرنه همه چيز در آنجا مافوق تصور ماست!.

به هر حال در يكجا مى‌فرمايد: يُطافُ عَلَيْهِمْ بِصِحافٍ مِنْ ذَهَبٍ وَ اكْوابٍ: «غذاهاى بهشتى و شراب‌هاى‌

[١]. غول‌ (بر وزن قول) در اصل به معناى غافلگير كردن است (و لذا «غيله» به معناى ترور آمده است) اين واژه به فساد مخفيانه و پنهانى كه در چيزى نفوذ مى‌كند نيز اطلاق مى‌شود- «ينزفون» از ماده‌ «نزف» (بر وزن حذف) به معناى از بين بردن چيزى به صورت تدريجى است، لذا به خونريزى رگ‌ها «نزف الدم» مى‌گويند، اين همان كارى است كه شراب دنيا در وجود انسان مى‌كند كه تدريجاً او را خراب مى‌سازد.