تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٨٤ - شرح آيات
پس چرا از تثنيه (فيهما) خارج شد و به جمع «فيهنّ» پرداخت؟! به اين دلايل
اول: اين دليل بر بزرگداشت مقام اين دو بهشت است، هر چند از اين لحاظ پايينتر از دو بهشت نخستين به شمار مىروند كه وصفشان پيش از اين گذشت.
/ ٣٦٦ دوم: سخن پيوستگى با آلاء در آيه پيشين دارد، به اعتبار آن كه زنان نيكو و زيبا نيز از آلاء به شمار مىروند.
سوم: سخن در اين جا تنها به دو بهشت اخير اختصاص ندارد، بلكه به همه باغها و بهشتها و از جمله دو بهشت اولى نيز مربوط است. و اين به سياق نزديكتر است مخصوصا در آن هنگام كه بگوييم مقصود «خيرات حسان» زنان مؤمن بوده باشد از اين لحاظ كه افضل و اجملند، و امام صادق عليه السّلام در اين باره چنين گفته است: «خيرات حسان از زنان دنيايند، و آنان از حور العين زيباترند»، [١٥٣] و نيز گفت: «آنان زنان صالح و مؤمن و عارفاند». [١٥٤] در خبر است كه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم از نعيم بهشت سخن گفت و سپس از حور العين ياد كرد و آن گاه ام سلمه به او گفت: پدر و مادرم به فدايت اى رسول اللَّه، آيا ما بر آنان برترى نداريم؟ و او گفت: «چرا، به سبب نماز و روزه و عبادتتان كه به منزله ظاهر نسبت به باطن است». [١٥٥] از معانى آيه است كه آنچه رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم چنين گفت: «يعنى خلقشان نيكو است و رويشان زيبا». [١٥٦] و زنان نيكو خلق از آن روى به نام خيرات ناميده مىشوند كه صالح بودن زن براى شوهرش و براى جامعه خير بزرگى فراهم مىآورد، به همان گونه كه فساد او سبب شرّى بزرگ مىشود. و هنگامى كه از پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم درباره نيكوترين و بدترين بد پرسش كردند، گفت: «نيكوترين نيك زنى است كه
[١٥٣] - نور الثقلين، ج ٥، ص ٢٠١.
[١٥٤] - همان جا.
[١٥٥] - بحار الانوار/ ج ٨، ص ٢١٣.
[١٥٦] - همان جا.