تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٥٧ - شرح آيات

كه عذاب من سخت است»، [٩٨] پس بهتر آن است كه از تكذيب آلاء خدا خوددارى كنيم.

[٥٠- ٥١] و نفوس ما خواستار به دست آوردن آگاهى بيشترى درباره دو جنّت است، پس پروردگار ما مى‌گويد

فِيهِما عَيْنانِ تَجْرِيانِ‌ «در آنها آبهاى دو چشمه روان است.» چشمه در دنيا به مخازن آب اتصال دارد، و هر چه از آن خالى شود با آنچه از مخزن مى‌گيرد پر مى‌شود، ولى خدا تنها نمى‌گويد: «عينان دو چشم» بلكه بر آن «تجريان روانند» را مى‌افزايد، و اين بيان معرف آن است كه آب در آن جنتها در جريانى دايمى است كه بر زيبايى منظره مى‌افزايد.

قرآن از اين مطلب چيزى ياد نمى‌كند كه در دو چشمه چيست: آيا آب است، يا شير، يا شراب، يا عسل يا چيزى ديگر؟ و اين ابهام شوق نفس را بيشتر مى‌كند، و خدا به عمد مبهم بيان كرده است، و گفته او در جاى ديگرى از قرآن چنين است فَلا تَعْلَمُ/ ٣٤٥ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ جَزاءً بِما كانُوا يَعْمَلُونَ‌ «پس هيچ كس نمى‌داند كه چه روشنيهاى چشمى براى ايشان پنهان شده است تا پاداش عمل ايشان باشد». [٩٩] پس چه حسرتى است براى آن بندگان كه پروردگارشان اظهار دوستى به ايشان مى‌كند و آنان به او با بغض و كينه مى‌نگرند، و او به ايشان نزديك مى‌شود و آنان خود را از او دور نگاه مى‌دارند و تكذيبش مى‌كنند، و او پيوسته در حق ايشان ملاطفت مى‌كند، و از تكذيبشان خشم نمى‌گيرد، و به سبب انحراف ايشان از آلاء او از ايشان اعراض نمى‌كند بلكه خطاب و عتاب خود را بار ديگر تكرار مى‌كند.

فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ‌.

و عاقبتى خوشايند دارد، او نيازمند تصديق ما به خودش و شكرگزارى از نعمتهايش نيست، بدان سبب كه چيزى بر او نمى‌افزايد، به همان گونه كه كفران و