تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٨٤ - زمينه كلى سوره
او دارد؟
آنان به بيم دادنها اعتنايى نمىكردند، و به لهو و بازى خود سرگرم بودند، پس آيا مىتوانند در آن روز كه آنان را به سوى جهنم مىرانند، باز هم چنان بوده باشند، و آيا باز هم مىتوانند آتش آن را كه در برابر چشمانشان مشتعل است انكار و تكذيب كنند؟! يا در آن روز مىگويند: اين خيالى و پندارى و جادويى دروغين بيش نيست؟! آنچه مىگويند اهميتى ندارد، و نيز اين كه در آن روز بر آتش صبور مىمانند يا نه، بدان جهت كه در آن خواهند افتاد و به كارهايى كه كرده بودند لهيب آن را خواهند ديد و چشيد.
/ ٨٦ و بدين گونه آيات پيش مىرود و از جان انسان حالات جدل و بازى و گريز از حقايق را با تمسك جستن به عذرهاى بيزور را بيرون مىكشد، و براى آن كه آدمى به آسايش ظاهرى و امنيّت موقتى كه هم امروز در آن به سر مىبرد آرام نگيرد، ناگزير بايد آن روز را به صورتى احساس كند، روزى كه هر چيز در آن به اهتزاز و لرزش درمىآيد، از آسمانى كه سقفى محفوظ بود، تا كوههايى كه حكم تكيهگاه و لنگرى مستحكم داشت.
سپس سياق تصويرى را ترسيم مىكند كه در آن صورت اهل بهشت مشاهده مىشود كه در حال تنعم از نعمتهاى خدا در باغهاى وسيعاند، و از عذاب جهنم دور، به سبب كارهاى صالحى كه در زندگى دنيا انجام داده بودند، مىخورند و مىآشامند، و بر سريرها استراحت مىكنند، و خداوند حوريانى را به همسرى نصيب آنان كرده است، و در پيرامون آنان فرزندان صالح ايشان جاى دارند، و نعمتهاى فراوان از ميوه و گوشت و جام شراب بدون مستى در دسترس دارند، و از نعمتهاى خدا ياد مىكنند كه به ايشان ارزانى داشته است، مگر نه اين است كه در دنيا در ميان كسان خود از خدا مىترسيدند و از عذاب جهنم اضطراب داشتند، پس پروردگارشان به منّ خويش آنان را از عذاب سوزان نجات بخشيد.
پس از مشاهده اين تصوير كه نفوس بزرگوار و كريم را به اشتياق وا مىدارد،