تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٢٣ - شرح آيات
پيوسته دارد»، [٣٤] و درباره طلح چند قول است/ ٤٠٦ و مشهورترين آنها موز است كه از ميوههاى خوشمزه و سودمند است.
وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ «و سايهاى كشيده و گسترده.» و ممدود يعنى دايمى و پيوسته و گسترده، و خداوند متعالى گفته است
مَثَلُ الْجَنَّةِ الَّتِي وُعِدَ الْمُتَّقُونَ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ أُكُلُها دائِمٌ وَ ظِلُّها «همچون بهشتى كه پرهيزگاران را به آن وعده دادهاند و از زير (درختان) آنها جويها روان است و خوراكش دايمى و سايهاش». [٣٥] در حديثى ديگر از رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله و سلم آمده است كه گفت: «فى ظل ممدود، يعنى همچون در فاصله از طلوع فجر تا طلوع خورشيد»، [٣٦] در خبر است كه: «در بهشت درختى است كه اگر سوارى مدت يك سال در زير سايه آن پيش رود به پايان آن نمىرسد، اگر خواستار آنيد «و ظلّ ممدود» را بخوانيد»، [٣٧] و ظل در محيط جزيرة العرب كه همگان در معرض پرتوهاى سوزان خورشيد قرار داشتند، حاوى معنى بزرگى بوده است.
[٣١- ٣٣] و نعمت ديگرى براى اصحاب اليمين آب (قوام زندگى) است كه آن را مىنوشند و از منظره دلانگيز آن لذت مىبرند، در حالى كه پيوسته از بلندى فرو مىريزد.
وَ ماءٍ مَسْكُوبٍ* وَ فاكِهَةٍ كَثِيرَةٍ «و آبى فرو ريزنده* و ميوه فراوان.» فراوان از لحاظ تنوع و شماره كه هر اندازه مؤمنان در ميوه خوردن مبالغه كنند تمام نخواهد شد، و نيز ميوهها محدود به فصل خاص نيست، بلكه هميشه در دسترس و چيدن آنها آسان است، و از سوى ديگر، هيچ مانعى براى رسيدن به آنها هرگز وجود ندارد، پس شرعا مباح است و پيوسته سودمند، نه خارى در درختان مانع
[٣٤] - ق/ ١٠.
[٣٥] - الرّعد/ ٣٥.
[٣٦] - نور الثقلين، ج ٥، ص ٢١٦.
[٣٧] - همان جا.