توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤١٥ - نهى يكى از انواع طلب مىباشد

الترك كالتهديد كقولك لعبد لا تمثيل امرك لا تمتثل امرى.

شرح عربى‌

( و منها) اى من انواع الطلب‌ ( النّهى) و هو طلب الكف عن الفعل استعلاء ( و له حرف واحد و هولاء الجازمة فى نحو قولك لا تفعل و هو كالامر فى الاستعلاء) لانه المتبادر الى الفهم‌ ( و قد يستعمل فى غير طلب الكف) عن الفعل كما هو مذهب البعض‌ ( او) طلب‌ ( الترك) كما هو مذهب البعض.

فانّهم قد اختلفوا فى ان مقتضى النهى كف النفس عن الفعل بالاشتغال باحد اضداده او ترك الفعل و هو نفس ان لا تفعل‌ ( كالتهديد كقولك لعبد لا يمتثل امرك لا تمتثل امرى) و كالدعاء و الالتماس هو ظاهر.

ترجمه‌

نهى يكى از انواع طلب مى‌باشد

مصنف گويد:

و از جمله انواع طلب نهى مى‌باشد و براى آن يك حرف فقط وضع شده و آن عبارت است از [لاء جازمه‌] در مثل قول شما لا تفعل [انجام مده‌].

نهى در دلالت بر استعلاء همچون امر ميباشد و گاهى در غير طلب كف يا ترك همچون تهديد استعمال مى‌گردد مانند قول شما به بنده‌اى كه فرمانتان را نمى‌برد: لا تمتثل امرى (امر من را اطاعت مكن).

شارح گويد:

از جمله انواع طلب نهى مى‌باشد و آن عبارتست از طلب كف از فعل در حاليكه طالب خود را عالى قرار دهد.

و سپس در دنبال [و هو كالامر فى الاستعلاء] گويد:

دليل آن اين است كه از نهى آنچه به ذهن و فهم تبادر ميكند آن است كه ناهى خود را عالى قرار داده است.