توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٩٦ - مقاله سكاكى

لكونه جوابا لسئوال اقتضته الاولى يعنى بخاطر آنكه جمله دوّم جواب است براى سئوالى كه جمله اولى اقتضايش را نموده.

و حاصل آنكه:

گاهى نفس فصل را استيناف گفته و زمانى جمله دوم را استيناف مى‌خوانند چنانچه به آن جمله مستأنفه نيز گويند.

شرح فارسى:

توضيح‌

قوله: اقتضته الاولى: ضمير مفعولى در [اقتضته‌] بسؤال راجع است.

قوله: لكونها مشتملة عليه: ضمير در [لكونها] بجمله اولى راجع بوده و ضمير در [عليه‌] بسئوال برمى‌گردد.

قوله: و مقتضيه له: ضمير در [له‌] بسئوال برمى‌گردد.

قوله: لما بينهما من الاتصال: ضمير در [بينهما] به سئوال و جواب راجع است.

قوله: و قال السكاكى الخ: فرق بين مقاله سكاكى و گفتار مصنف اينست كه:

مصنف جمله اول را بمنزله سئوال شأنى قرار مى‌دهد و بر آن حكم سئوال را بار مى‌كند ولى سكاكى جمله اول را بمنزله سئوال واقعى و محقق بالفعل قرار مى‌دهد.

قوله: وقوعه جوابا له: ضمير در [وقوعه‌] به [الكلام الثّانى‌] و در [له‌] بسئوال راجعست.

توضيح المباني في شرح مختصر المعاني ؛ ج‌٣ ؛ ص٤٩٦

قوله: فيقطع عن الكلام الاوّل: ضمير نائب فاعلى در [يقطع‌]