توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٩٦ - اغراض مترتب بر انكار

آوردن ايماءن وفاء نمايند و حال آنكه چيزى اعظم و بزرگتر و امريكه دخالتش در ثبوت تذكر بيشتر از كشف دود بوده يعنى آيات و معجزاتى كه در دست پيغمبر خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ظاهر گرديد بر ايشان واقع شد ولى در عين حال از آنها اعراض نمودند.

شرح فارسى:

توضيح‌

قوله: من غير ان يعتقد تعلقه بغيرهما: ضمير در [يعتقد] به [من يردد] راجع بوده و ضمير در [تعلقه‌] به [ضرب‌] و در [بغيرهما] به زيد و عمر راجع است.

قوله: فقد نفيته عن اصله: ضمير منصوبى در [نفيته‌] و ضمير مجرورى در [اصله‌] به ضرب عود مى‌كند.

قوله: لانه لابد له من محل يتعلق به: ضمير در [لانّه‌] و [له‌] به ضرب راجع بوده و در [به‌] به محل برمى‌گردد.

قوله: و الانكار اما للتوبيخ: مقصود از [انكار] استفهام انكار مى‌باشد.

قوله: لكنه منكر: ضمير در [لكنّه‌] به عصيان راجع بوده و كلمه [منكر] بصيغه مفعول از باب افعال مى‌باشد.

قوله: و ما يقال انه للتقرير: ضمير در [انّه‌] به انكار عود ميكند.

قوله: فمعناه التحقيق و التثبيت: ضمير در [معناه‌] به تقرير راجع است.

قوله: افاصفيكم ربكم الخ‌ : آيه (٤٠) از سوره اسراء.

قوله: انلزمكموها و انتم كارهون‌ : آيه (٢٨) از سوره هود.