تحفة الأولياء (ترجمه اصول کافي) - الأردکاني، محمد علي - الصفحة ١٠٩
رود)، بر تو عار و ننگ است. و امّا احمق؛ پس او تو را به چيزى كه خوب باشد دلالت نمىكند، و از براى دفع بدى از تو، به او اميدوار نمىتوان بود، و هر چند كه سعى كند و خويش را در زحمت افكند. و بسا است كه منفعت تو را مىخواهد و به تو ضرر مىرساند؛ پس مردن او از زندگىاش بهتر، و خاموشىاش از سخن گفتنش خوشتر، و دوريش از نزديكيش خوبتر است. و امّا دروغگو؛ پس با مصاحبت او هيچ عيشى بر تو گوارا نيست. پيوسته سخن تو را به دروغ به مردم نقل مىكند، و از مردم به دروغ، سخن را به تو نقل مىكند، و خبرهاى دروغ از برايت مىآورد، و در هر زمان كه دروغ غريب عجيبى را تمام كرد، آن را به دروغ غريبى ديگر پيوند مىكند، و آن را طول و كشيدگى مىدهد، تا به حدّى كه به چيز راستى خبر مىدهد و كسى از او باور نمىكند، و به نقل دروغ، در ميان مردمان دشمنى مىافكند، و كينهها را در سينهها مىروياند؛ پس از خدا بپرهيزيد و از براى خويش نظر كنيد» (يعنى ملاحظه نماييد تا با كسى كه نبايد مصاحبت كنيد، مصاحبت نكنيد).
٢٨٣١/ ٧. چند نفر از اصحاب ما روايت كردهاند، از سهل بن زياد، از عمرو بن عثمان، از محمد بن عذافر، از بعضى از اصحاب خويش، از محمد بن مسلم و ابو حمزه، از امام جعفر صادق، از پدرش عليهما السلام كه فرمود: «حضرت على بن الحسين عليه السلام به من فرمود كه:
اى فرزند دلبند من! بنگر و با پنجكس مصاحبت و همزبانى مكن، و در راهى با ايشان رفاقت مكن. عرض كردم كه: اى پدر بزرگوار! ايشان كيانند؟ فرمود كه: از مصاحبت با دروغگو بپرهيز؛ زيرا كه او به منزله سراب است در فريب دادن، دور را از برايت نزديك مىگرداند، و نزديك را از برايت دور مىگرداند. و بپرهيز از مصاحبت با فاسق؛ زيرا كه او تو را به يك لقمه يا كمتر از آن مىفروشد. و بپرهيز از مصاحبت با بخيل؛ زيرا كه او تو را در مال خود فرو مىگذارد، و يارى نمىكند در هنگامى كه نهايت احتياج دارى (و در زمانى كه از هر وقتى به سوى آن محتاجتر باشى). و بپرهيز از مصاحبت با احمق؛ زيرا كه او مىخواهد كه به تو نفع رساند، و تو را ضرر مىرساند. و بپرهيز از مصاحبت با آنكه رحِم خويش را قطع مىكند؛ زيرا كه من او را در كتاب خداى عز و جل ملعون يافتم در سه جا. خداى عز و جل فرموده است كه:
«فَهَلْ عَسَيْتُمْ إِنْ تَوَلَّيْتُمْ أَنْ تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ وَ تُقَطِّعُوا أَرْحامَكُمْ* أُولئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ فَأَصَمَّهُمْ وَ أَعْمى أَبْصارَهُمْ»[١]؛ يعنى: «پس آيا متوقّع است از شما اى اهل نفاق! و مراد اين است كه،
[١]. محمد، ٢٢ و ٢٣.