قول خداى عز و جل: «سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِنْ حَيْثُ لا يَعْلَمُونَ»[١]؛ يعنى: زود باشد كه بگيريم ايشان را درجه درجه و اندك اندك (به مهلت دادن در معصيت و امنيّت صحّت و ازدياد نعمت)، از آنجا كه ندانند» (كه اين استدراج است). و حضرت فرمود كه: «يعنى علم نداشته باشند به نعمت‌ها در نزد معصيت‌ها».

٣٠١٨/ ٢. چند نفر از اصحاب ما روايت كرده‌اند، از سهل بن زياد و على بن ابراهيم، از پدرش و هر دو، از ابن محبوب، از ابن رئاب، از بعضى از اصحاب خويش كه گفت: از امام جعفر صادق عليه السلام، از استدراج سؤال شد. فرمود كه: «مصداق آن، بنده‌اى است كه گناه مى‌كند و مهلت داده مى‌شود، و از برايش در نزد آن معصيت، نعمت‌هاى تازه به هم مى‌رسد، و او را از استغفار از گناهان مشغول مى‌گرداند. پس چنين كسى، مستدرج است كه خدا او را استدراج فرموده، از آنجا كه نمى‌داند».

٣٠١٩/ ٣. محمد بن يحيى، از احمد بن محمد بن عيسى، از محمد بن سنان، از عمّار بن مروان، از سماعة بن مهران روايت كرده است كه گفت: امام جعفر صادق عليه السلام را سؤال كردم از قول خداى عز و جل: «سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِنْ حَيْثُ لا يَعْلَمُونَ». فرمود كه: «مصداق آن، بنده‌اى است كه گناه مى‌كند. پس با آن گناه، نعمت از برايش تازه مى‌شود، و آن نعمت، او را از استغفار از آن گناه مشغول مى‌سازد».

٣٠٢٠/ ٤. على بن ابراهيم، از پدرش، از قاسم بن محمد، از سليمان منقرى، از حفص بن غياث، از امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده است كه فرمود: «بسيار كسى است كه گول خورده به آنچه خداى عز و جل بر او انعام فرموده، و بسيار مستدرج است كه خدا او را به پرده و پوشيدن خويش بر او استدراج نموده، و بسيار كسى است كه به ثناى مردمان بر او فريفته شده».

باب محاسبه و حساب عمل‌

٢٠٣. باب محاسبه و حساب عمل‌

٣٠٢١/ ١. على بن ابراهيم روايت كرده است، از پدرش و چند نفر از اصحاب ما، از سهل بن زياد و هر دو، از حسين بن محبوب، از على بن رئاب، از ابو حمزه، از حضرت على بن الحسين عليهما السلام كه فرمود: «اميرالمؤمنين عليه السلام مى‌فرمود: جز اين نيست كه دنيا و روزگار،

[١]. اعراف، ١٨٢.