قوانين و مقررات جنگ و صلح در اسلام - تقی زاده اکبری، علی - الصفحة ٦٦
هدفهاى جنگ از ديدگاه اسلام مىپردازيم. نخست، هدفهايى را مىآوريم كه از ديدگاه اسلام مجوّز برپايى جنگ نيست. آنگاه به بيان هدفهاى مشروع جنگ در اسلام خواهيم پرداخت.
١. اهداف غيرمشروع ١- ١. سلطهطلبى و كسب قدرت هدف جنگ در اسلام، قدرتطلبى و سلطهجويى نيست. اسلام هرگز در پى آن نيست كه با افروختن جنگ، بر ديگران تسلط يابد و آنان را مستكبرانه در بند كشد. از نظر قرآن كريم، رسيدن انسان به سعادت اخروى، در گرو نداشتن برترىجويى و استكبار نسبت به بندگان خدا است:
تِلْكَ الدَّارُ الْأَخِرَةُ نَجْعَلُهَا لِلَّذينَ لا يُريدُونَ عُلُوّاً فِى الْأَرْضِ وَ لَا فَساداً وَالعاقِبَةُ لِلْمُتَّقينَ [ ٨٣ ])
[آرى] اين سراى آخرت را تنها براى كسانى قرار مىدهيم كه اراده برترىجويى در زمين و فساد ندارند، و عاقبت نيك براى پرهيزگاران است.
امام على (ع) نيز قدرتطلبى را بهعنوان هدف جنگهاى اسلامى، مردود مىشمارد:
اللّهم إِنّكَ تَعْلَمُ أَنّهُ لَمْ يَكُنِ الَّذى كانَ مِنّا مُنافَسَةً فى سُلْطانٍ ... «١» بار خدايا تو آگاهى آنچه ما انجام دادهايم (جنگها و زد و خوردها) براى سلطنت و خلافت نبوده است.
٢- ١. كشورگشايى و فتح سرزمين در اسلام هيچگاه جنگى تنها براى فتح سرزمين برپا نمىشود؛ اگر چه ممكن است براى دست يافتن به هدفى مشروع، سرزمينى فتح گردد. به سخن ديگر، فتح سرزمين، هدف مستقيم و بىواسطه جنگهاى مسلمانان بهشمار نمىآيد، زيرا از مصاديق برترىجويى و فساد در زمين است و چنان كه بيان شد، از نظر اسلام مردود است.
٣- ١. كسب منافع مادى و به دست آوردن غنيمت از تهمتهاى مستشرقان اين است كه جنگهاى مسلمانان براى كسب غنيمت و دستيابى به منافع مادى بوده است. حتّى برخى پا را فراتر نهاده و آنها را نوعى غارت دانسته و سربازان