مجموعه ورّام، آداب و اخلاق در اسلام ت تنبیه الخواطر - ورام بن ابی فراس - الصفحة ١٣٢ - سرزنش ديگران

مى‌آورد» عرض كرد: يا رسول الله! آيا چنين نيست كه اگر ديگران، او را وادار كنند، او نيز قبول زحمت مى‌كند؟ فرمود: «بدان مردمى كه او را وادار مى‌كنند، خود به سختى عاشق و دلبسته دنيايند (١٩) [اما مؤمن دل به دنيا نمى‌بندد]».

حضرت عيسى (ع) مى‌گويد: نبايد به چيزى كه بر تو روا نيست، خيره نگاه كنى، زيرا تا وقتى كه چشمت را حفظ كنى هرگز دچار زناكارى نمى‌شوى، و اگر توانستى به لباس زنى كه نامحرم است نگاه نكنى، نگاه نكن! امير المؤمنين (ع) فرمود: «در شگفتم از بخيلى كه به طرف تنگدستى مى‌شتابد كه از آن گريزان است، و توانگرى را كه جسته است از دست مى‌دهد، در دنيا مانند مستمندان زندگى مى‌كند و در آخرت همچون ثروتمندان مؤاخذه مى‌شود، و تعجّب دارم براى آدم خودخواهى كه ديروز نطفه بود، فردا [پس از مرگ‌] مردار مى‌باشد، و در شگفتم از كسى كه در مورد اعتقاد به خدا ترديد دارد، در حالى كه مخلوقات او را مى‌بيند، و در شگفتم از كسى كه مردن را فراموش مى‌كند در حالى كه به چشم كسى را كه مى‌ميرد مشاهده مى‌كند، و تعجب دارم از كسى كه منكر رستاخيز است در حالى كه خلقت اوليه را مى‌بيند، و در عجبم از كسى كه خانه فنا را آباد مى‌سازد و خانه بقا را ترك مى‌كند!». (٢٠) گويند: شگفتا از كسى كه پروردگارش را مى‌شناسد امّا يك چشم برهم زدن از او غافل است.

به ابن جمهور گفتند، چه كسى از همه مردم، به وضع دنيا آگاه‌تر است؟

گفت: آن كه از همه كس كمتر از وضع دنيا در شگفت است.

يكى از بزرگان مى‌گويد: اگر از من بپرسند از نظر تو شگفت‌آورترين چيز چيست؟ خواهم گفت: دلى كه خدا را بشناسد و بعد نافرمانى كند.

انس مى‌گويد به پيامبر خدا عرض شد: يا رسول الله! آيا ممكن است مردى داراى عقل خوبى باشد امّا مرتكب گناهان زياد؟ فرمود: «هيچ آدميزادى نيست كه گناهان و خطاهايى او را فرا نگيرد، اما كسى كه داراى روش عقلانى و