ترجمه بحار الانوار (قسمت سوم از جلد پانزدهم) - موسوي همداني، ابوالحسن - الصفحة ٢٨٦ - باب ٥٦ در طاعت و تقوى و ستايش متقين و صفات و علائم آنان و اينكه ميزان ارزش و شرط قبولى عمل تقوى است
حضرت صادق ٧ فرمود محروم كسى است كه داراى حرفه و پيشه است ولى زحمات و فعاليتش در خريد و فروش تأمين هزينه زندگى او را نميكند.
فاكِهِينَ در نعمت فراوان و لذت بخش هستند وَ نَهَرٍ گفته شده منظور نهرها است كه باسم جنس (اصل جوى و نهر) اكتفا شده است و يا مقصود توسعه و گشايش و يا منظور نورانيت و روشنائى روز است (چون اين لفظ در اين معانى استعمال شده و همه هم مناسب است).
فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ در جايگاه پسنديده عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ در دربار آن ذات مقدسى كه در سلطنت و قدرت بسيار بلند و با عظمت است بطورى كه ارباب فهم و خرد مات و مبهوت هستند اينان مقرب و مكرمند. وَ اتَّقُوا اللَّهَ از مخالفت با پيغمبر ٦ بپرهيزيد إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ عذاب خدا براى مخالفين بس دشوار و سخت است امير مؤمنان على ٧ فرمود: در ظلم و ستم نمودن بر اهل بيت پيغمبر ٦ بترسيد كه عذاب خدا بر كسانى كه باين خاندان ظلم نمايد خيلى سخت و دشوار است وَ اتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي أَنْتُمْ بِهِ مُؤْمِنُونَ از آن خدائى كه باو ايمان داريد بترسيد كه ايمان بخداوند تقوى و پرهيزگارى را ايجاب ميكند فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ در راه تقوى و پرهيز كمال جديت و كوشش خود را مبذول داريد و در مجمع گويد معناى اتّقاء خوددارى از پستى است باين گونه كه آنچه هواى نفس ميطلبد اجتناب شود و البته اين آيه با آيه ديگر كه فرموده اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقاتِهِ (حق پرهيزگارى از خدا در تقوى منظور داشته باشيد) هيچ گونه منافاتى ندارد چون هر دو آيه به لزوم و وجوب ترك گناهان نظر دارد و هر كه گناهان را كنار گذارد البته از عذاب و عقاب الهى پرهيز كرده چون كسى كه عمل زشت و گناه را انجام ندهد و هيچ واجب و عمل لازم شرعى را ترك نكند مستوجب عذاب نخواهد بود و در عين حال يكى از اين دو آيه توضيح ميدهد كه تكاليف الهى در دائره حدود قدرت و توانائى انسان است و هر دستورى كه خداوند مشروط باستطاعت و توانائى است ولى قتاده گفته. آيه فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ آيه اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقاتِهِ را نسخ نموده و الزام و تكليفى كه از اين آيه فهميده مىشود برداشته و شايد نظر قتاده موارد تقيه است كه انسان در آن مورد رخصت انجام بعضى از محرمات و يا ترك بعضى از واجبات را دارد و امثال و نظائرش كه انسان قدرت انجام دستور واقعى را دارد ولى خيلى مشكل و دشوار است (كه اين حرف صحيحى نيست) و اما ديگران گفتهاند كه نسخى در اين جا نيست و آيه مَا اسْتَطَعْتُمْ توضيح آيه حَقَّ تُقاتِهِ است يعنى تمام تكاليف و دستورات در حدود قدرت و مشروط باستطاعت و توانائى است و روى اين معنا بهر دو آيه عمل شده و صحيح هم همين است.