تحف العقول ت جعفری - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٤٠١ - از سخنان امام رضا
آيه] تمام آنان را اهل بهشت قرار داده و فرموده: جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَها:
«بهشتهائى پاينده كه در آنها درآيند- فاطر: ٣٣»، در نتيجه وراثت از آن عترت طاهره است نه ديگران، سپس امام رضا ٧ فرمود: ايشان همان كسانند كه خداوند در قرآن اين گونه وصفشان فرموده كه: إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً: «همانا خداوند ميخواهد از شما اهل بيت (خاندان پيامبر) پليدى را ببرد و شما را پاك كند- احزاب: ٣٣»، و اينان همان كسانند كه پيامبر در باره ايشان فرموده: «من دو چيز گرانبها و نفيس را در ميان شما باقى مىگذارم: كتاب خدا، و عترتم؛ يعنى اهل بيتم، كه آن دو تا در كنار حوض بر من وارد نشوند هرگز از يك ديگر جدا نخواهند شد، بنگريد پس از من چگونه رفتارى با آن دو خواهيد داشت؟! اى مردم به ايشان چيزى نياموزيد زيرا از شما عالمتر و داناترند».
علما گفتند: اى أبو الحسن به ما بگو: آيا «عترت» همان «آل» است؛ يا شامل افراد ديگرى نيز مىشود؟ حضرت فرمود: «آل» همان ايشانند، علما گفتند: پس اين فرمايش نقلشده پيامبر است كه فرموده: «امّت من آل من هستند»، و حديث مستفيض[١] غير قابل انكار ديگرى است كه صحابه آن را نقل كردهاند كه: «آل محمّد امّت اويند».
حضرت ٧ فرمود: به من بگوئيد: آيا صدقه بر آل محمّد ٦ حرام است يا خير؟ گفتند: آرى، فرمود: بنا بر اين صدقه بر امّت حرام است؟ گفتند: خير، فرمود: اين يك تفاوت ميان «آل» و «امّت» است، خدا به شما رحم كند؛ آخر شما را به كجا ميبرند، آيا از قرآن روى گردان شدهايد، يا از حدّ تجاوز كردهايد؟! مگر نميدانيد كه مسأله «وراثت» و «طهارت»[٢] در باره آن برگزيدگان هدايت يافته است نه ديگران؟! گفتند: اين مطلب را از كجا ميگوئى اى أبو الحسن؟
فرمود: با استناد به اين فرمايش خداوند كه: لَقَدْ أَرْسَلْنا نُوحاً وَ إِبْراهِيمَ وَ جَعَلْنا فِي ذُرِّيَّتِهِمَا النُّبُوَّةَ وَ الْكِتابَ فَمِنْهُمْ مُهْتَدٍ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ فاسِقُونَ: «هر آينه نوح و
[١] يعنى: روايتى كه از طرق مختلف نقل شده است.
[٢] در غالب نسخههاى كتاب:
ُ« وقعت الرّواية في الظّاهر»
است، و در كتاب عيون اخبار الرّضا ٧ اين گونه است:
ُ« وقعت الوراثة و الطّهارة»
، و منظور:« وراثت» در آيه« ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ- الآية» و« طهارة» در آيه« وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً»، و بنظر مىرسد بجهت تشابه خطّى تصحيفى در متن رخ داده باشد، و ما نسخه عيون كه صحيحتر است را در ترجمه قرار داديم.