تحف العقول ت جعفری - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٤٢٤ - پاسخ امام جواد
فُقَراءَ يُغْنِهِمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِيمٌ: «و عزبهاى خود (يعنى: مردان بىزن، و زنان بىشوهر) را و شايستگان از بندگان و كنيزان خود را به زناشوئى دهيد، اگر تنگدست باشند خداوند آنان را از بخشش خويش بىنياز مىگرداند؛ و خدا فراخى بخش و دانا است- نور: ٣٢»، سپس محمّد بن على دختر مأمون أمّ الفضل را خواستگارى كرده و مهريّه و كابين او را پانصد درهم مقرّر مىدارد، و من نيز دخترم را به همسرى او درآوردم، آيا پذيرفتى اى أبو جعفر؟ فرمود: آرى، من اين تزويج را با اين كابين پذيرفتم. مأمون نيز پس از برپايى جشن عروسى به هر يك از مردمان؛ خاصّ و عامّ، و اشراف و كارمندان بحسب رتبه و مقامشان جايزه داد، و براى هر طبقه به فراخور حال عطائى مناسب ارسال داشت.
چون مجلس بپايان رسيد و مردم پراكنده شدند مأمون گفت: اى أبو جعفر اگر موافقى حكم هر يك از آن افراد را در كشتن شكار بر ايمان بيان فرمائيد، فرمود:
شخص در حال احرام اگر شكارى كه كشته از پرندگان بزرگ و در خارج حرم بوده كفّارهاش يك گوسفند است، و اگر همين مسأله در داخل حرم اتّفاق افتد كفّارهاش دو برابر مىشود، و اگر جوجه پرندهاى را در خارج حرم بكشد كفّارهاش يك بره از شير گرفته شده است، و بها و قيمتى بر او نيست، چرا كه خارج حرم بوده، و چون اين مسأله در حرم صورت پذيرد قيمت جوجه نيز بر آن افزوده مىشود. و اگر شكارى كه كشته از حيوانات وحشى باشد، الاغ وحشى كفّارهاش يك گاو، و شتر مرغ يك شتر است. و اگر قادر به پرداخت آن كفّاره نبود بجاى آن شصت فرد مستمند را غذا داده و سير كند، و اگر از عهده آنهم بر نيامد، هجده روز را روزه بدارد. و اگر آن شكار كه كشته گاو بود، كفّارهاش يك گاو است، و اگر نتوانست، ميتواند سى فرد مستمند را غذا داده و سير نمايد. و اگر نتوانست نه روز را روزه بدارد، و اگر شكار كشته شده آهو بود كفّارهاش يك گوسفند است، و اگر نتوانست، ده فرد مستمند را غذا دهد و سير كند، و اگر آنهم نتوانست بجاى آن سه روز را روزه بدارد، و اگر اينها در داخل حرم اتّفاق افتد كفّارهاش دو برابر مىشود «هَدْياً بالِغَ الْكَعْبَةِ» «و بايد قربانى را به كعبه رساند- مائده: ٩٥» [يا: «قربانى كه به حرم برسد- مائده: ٩٥»]، حقّى است واجد كه اگر در احرام حجّ بود كفّاره را در «منى» بكشد، همان جا كه قربانگاه مردم است، و اگر در عمره بود در مكّه در حريم كعبه قربانى كند، و نيز برابر با قيمتش صدقه مىدهد تا دو برابر شود. و همچنين اگر شكارى كه كشته خرگوش يا روباه بود كفّارهاش