آن را از معادن و منابع و از نباتات و اشجار بدون زرع و غرس و ميتواند بود كه ضمير راجع بأرض باشد يعنى بركت داد زمين را باشجار و زروع و انعام و ساير نباتات و حيوانات‌ وَ قَدَّرَ فِيها و تقدير كرد در زمين‌ أَقْواتَها روزيهاى اهل زمين را يعنى معين ساخت در آن از براى هر نوعى از جنس حيوانات آنچه بآن معيشت كنند، يا آنكه مقدر گردانيد در آن اقواتى را كه ناشى شده است از آن باين وجه كه حدوث هر قوت را بقطرى از اقطار مخصوص ساخت چون گندم و جو و برنج و خرما و ذرت و امثال آن كه هر يكى غالب قوت بلدى‌اند، و فائده اختصاص استرباح بندگانست بطريق تجارت و بر هر تقدير تقدير اين اقوات نمود فِي أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ‌ در تتمه چهار روز، يعنى در دو روز ديگر كه آن سه شنبه و چهار شنبه بود، و اينكلام از قبيل آنست كه كسى گويد سرت من البصرة الى بغداد فى عشرة و الى الكوفة فى خمس عشر سير كردم از بصره تا بغداد در مدت ده روز و تا كوفه پانزده روز يعنى تتمه پانزده روز كه پنج روز است و ميشايد كه ايثار آن بر فِي يَوْمَيْنِ‌ بجهت اشعار باشد باتصال اين دو روز بدو روز اول و تصريح بر فذلكه يعنى خلق زمين و تقدير اقوات كرديم در چهار روز متصل بيكديگر سَواءً كه يكسان بودند يكسان بودنى، يعنى چهار روز تمام بى‌زياده و نقصان، و ميتواند بود كه‌ سَواءً حال باشد از أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ‌ يعنى حق سبحانه خلق و تقدير نمود در چهار روز در حالتى كه مستوى و كامل بودند بغير ازدياد و نقص و اين حصر چهار روز لِلسَّائِلِينَ‌ مر پرستندگان را است يعنى اين جوابيست مر جماعتى را كه سؤال كنند كه خلق زمين و تقدير آنچه در او است در چند مدت بوده، و محتملست كه اين جار و مجرور متعلق باشد به‌ قَدَّرَ يعنى تقدير اقوات نمود در زمين از براى جماعتى كه طلب كنندگان روزى خودند، عكرمه از ابن عباس روايت كند كه حضرت رسالت صلى اللَّه عليه و آله و سلم فرموده كه حق سبحانه زمين را در روز يك شنبه و دوشنبه خلق فرمود و جبال را در سه‌شنبه و اشجار و مياه را در چهار شنبه و سماوات را در پنجشنبه و شمس و قمر و نجوم و ملائكه و آدم را در روز جمعه و بدانكه در علت ايجاد اشياء مذكوره بر سبيل تدريج‌