حج و عمره در قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٥٩٩ - توضيحى درباره توسعه مسجد پيامبر صلى الله عليه و آله

در زمان معاصر و در سال‌هاى ١٣٧٠ و ١٤٠٦ ق، توسعه‌هاى فراوانى را از همه سوى مسجد، جز در سمت قبله، شاهد بوده‌ايم كه مساحت مسجد را چند برابر كرده است و به علاوه، فضايى هم در بيرون مسجد، براى نماز، تسطيح و سنگ‌فرش شده است.[١] جريان يافتن احكام فقهىِ ويژه مسجد النبى در اين افزوده‌ها، مورد ترديد فقهاست.[٢]

گفتنى است مسجد پيامبر صلّى اللّه عليه و آله دو بار طعمه حريق شده است: نخست، در سال ٦٥٤ هجرى و در زمان خلافت المستعصم باللَّه بود كه به تدريج، تعمير شد.[٣] سپس در سال ٨٨٦ ق، تمام مسجد، جز حُجره شريف نبوى و گنبد، سوخت كه به دستور سلطان مَملوكىِ مصر، ملك قايْتباى، آن را از نو ساختند. اين تجديد بنا در سال ٨٨٨ ق، پايان يافت و در ضمن آن، اندكى در جهت مشرق، مسجد را توسعه دادند.[٤]

[١]. عمارة و توسعة المسجد النبوى عبر التاريخ: ص ١٦٥ و ٢٠٢.

[٢]. العروة الوثقى: ج ١ ص ٧٦٧ مسأله ١١.

[٣]. ر. ك: وفاء الوفا: ج ٢ ص ٥٩٨- ٦٠٥.

[٤]. ر. ك: وفاء الوفا: ج ٢ ص ٦٣٣ و ٦٤٤.