پاسخ دادند : بهترين برادران‌اند ؛ بستر نرم برايمان گستراندند و خوراك پاكيزه به ما دادند و روز و شب كتاب پروردگارمان و سنّتِ پيامبرمان را به ما آموختند .

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم از اين سخن به شگفت آمد و از ما شادمان شد ، آن گاه به فرد فرد ما روي آورد و از آنچه آموختيم و ياد داديم می‌پرسيد .[٣٩]

از حُذَيْفَه روايت شده كه رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم فرمود : «كساني از مردم را كه به اسلام لب می‌گشايند برايم بنويسيد» ما نام هزار و پانصد مرد را نوشتيم .[٤٠]

سيره نويسان نوشته‌اند كه براي پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم ٢٦ يا ٤٢ يا ٤٥ كاتب وحي وجود داشت[٤١] .

آن گاه كه اين تأكيد بر آموزش و آموختن و خواندن و نوشتن را به آنچه پيش از اين آورديم (كه پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم به كتابت و تدوين دستور داد و صحابه در عصر آن حضرت و مدتي پس از او تا زماني كه ابوبكر از آن نهي كرد ، به اين كار دست يازيدند) ضميمه كنيم ، در می‌يابيم كه نسبت منع تدوين و نقل حديث به رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم مغالطه‌ای است كه با هدفِ بدنام کردن اسلام صورت گرفت و بهانه‌ای براي دشمنان اسلام شد كه بگويند مسلمانان با علم ، مخالف‌اند و تحديث از پيامبر و تدوين سنّت را نمی‌پسندند ؛ زيرا می‌نگريم كه آنان موضعشان را نقض می‌كنند و بعدها به تدوين سنّت می‌پردازند!

اگر تدوين جايز نبود ، چرا از آن بازداشتند؟ و اگر ممنوع بود ، چرا به تدوين آن دست يازيدند؟!

آري ، قول به منع كتابت و تدوين ، در تناقض است با روایاتی که از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم

[٣٩]. مسند احمد ٤: ٢٠٦.

[٤٠]. صحيح بخاري ٣: ١١١٤، حديث ٢٨٩٥.

[٤١]. بنگرید به، سيره حلبي ٣: ٤٢٢.