— أبهذا أُمِرْتُم أو بهذا بُعِثْتُم أن تَضْرِبوا كتابَ الله بعضَه ببعض؟! إنّما ضَلَّتِ الأُمَم قبلَكم في مثل هذا! إنّكم لَسْتُم ممّا ههنا في شيء! أُنظروا الذي أُمِرتم به فاعملوا به ، والذي نُهيْتُم عنه فَانْتَهوا ؛[٢٧٧] آيا به اين امر شديد (يا بر اين كار وادار گشته ايد) كه بعضي از آيات کتاب خدا را با دستاويز آيات ديگر ، ناديده بگيريد؟! امّت‌های پيش از شما در نظير اين كار گمراه شدند! شما را چه به اين! بنگريد به چه امر شديد تا به آن عمل كنيد ، و از چه چيز نهي شديد تا به آن دست نيازيد .

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم احاديث زيادي را براي زدودن اين فهم و جاي گزيني بينش ديگري نسبت به پيامبر و مقام عصمتش ، پي افكند ؛ چراكه جامعه آن روزگار به پيامبر واقع بينانه نمی‌نگريستند ، بلكه او را شخص عادي می‌شمردند كه خطا و صواب می‌كند و دچار سهو و نسيان می‌شود . . .

به همين جهت در وقايع زيادي به پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم اعتراض می‌كردند ؛ مانند اعتراض بر آن حضرت هنگام نماز بر عبدالله اُبي منافق ، و ماجراي صلح حُدَيبيّه و . . . كه پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم برايشان حقيقت درستِ نازل گشته از جانب خداوند متعال را تبيين می‌فرمود .

وارسي کامل اين حالت ، اين حقيقتِ تلخ را آشكار می‌سازد كه كسانِ بسياري از اينان از شيوه‌شان دست برنداشتند و روشن گري‌های پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم را برنتافتند ، بلكه كوشيدند پس از پيامبر ، نگرش خود را استوار سازند و سفارش‌های شارع مقدّس را از ياد بردند يا وانمود کردند که آن را فراموش نموده‌اند .

[٢٧٦]. سنن نسائي ٦: ١٤٢، حديث ٣٤٠١ (ابن حجر در «فتح الباري ٩: ٣٦٢» آورده است كه راويان اين احاديث ثقه‌اند)؛ المبدع ٧: ٢٦٢.

[٢٧٧]. مسند احمد ٢: ١٩٥، حديث ٦٨٤٥؛ السُنّه (ابن ابي عاصم) ١: ١٧٧، حديث ٤٠٦؛ اعتقاد أهل السنّه ٤: ٦٢٧، حديث ١١١٩؛ المعجم الأوسط ٢: ٧٩، حديث ١٣٠٨.