پيداست كه اين كار ، شجاعت ديني می‌طلبد و جرأتي كه انسان جز معاني اصيل و زُلال حق را نجويد و در پي معارف استواري باشد كه او را از خشم و عذاب خدا دور سازد .

شايان ذكر است كه بعضي می‌خواهند هاله‌ای از قداست بر سَلَف اندازند و لزوم ترك مناقشه در اقوال و افعال آنان را پيش كشند ؛ چراكه آنان كساني‌اند كه در گذشتند ، خوب و بدشان به خودشان مربوط است و ما نبايد در كارهاشان دخالت كنيم!

اين سخن ، در صورتي درست است كه ما آنان را مرداني عادي فرض كنيم كه در شريعت نقشي نداشتند ، ليكن حقيقت حال غير اين است ؛ زيرا غالب قضايا [و احكام] شرعي از ايشان گرفته شده است و آن‌ها نقشِ فعالي در شريعت داشته‌اند .

پس چاره‌ای نمی‌ماند جز درنگ در نصوص آن‌ها و سيره و سلوكشان ؛ زيرا اين امر به حيات علمي و عملي شرعي‌مان ارتباط می‌يابد .

تأكيد ما بر اين است كه بررسي‌ها را بر اصول ثابت علمي (مانند قرآن و سنّت و اجماع مُحَصَّل و حكم عقلِ قطعي) استوار سازيم .

از اينجاست كه می‌نگريم در نصوص وارده از اهل بيت پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم بر كتاب خدا (به عنوان ميزاني براي شناسايي مسائل اختلافي) تأكيد شده است ، و اهل بيت علیهم السلام از مسلمانان خواسته‌اند كه از خاضع سازي هر چيزي در برابر قرآن ، نترسند ؛ چراكه قرآن با سخن آخر وکلام حق بر حاكميّتِ فراگستر خويش گوياست . . . و باید هر آنچه مخالفِ قرآن است و با آن انسجام ندارد ، به دور افكند .

احاديث اهل بيت علیهم السلام ـ كه براي تعليم مسلمانان و مدد رسانی به آنان در فهم دينی اندیشمندانه بيان شده است ـ صريح‌اند در اينكه : هر آنچه با كتاب خدا مخالف است ، باطل و دروغ می‌باشد .

اين سخن ، با آنچه درباره ابوبكر و عُمَر گفته‌اند (اينكه از خوشي‌ها دست كشيدند و براي گسترش دولت اسلامي و انتشار آوازه آن در آفاق ، خدمت