آيا اين سخن عمر كه می‌گويد : «هركس نوشته‌ای نزدش هست آن را محو كند» يا «هركس نزدش كتابي هست آن را بياورد و پيش خود چيزي نگذارد» بر وجود مصحف‌هایی دلالت ندارد كه پيش از وي تدوين يافته بود؟!

افزون بر اين ، تعليل ايشان ، دليلي بر مدّعاشان نمی‌باشد ؛ زيرا عاملِ گمراهي امّت‌های پيشين ، روي آوري به كتاب‌های دانشمندان و راهبانشان و ترك تورات و انجيل بود ، نه تكيه بر سخنان و نوشته‌های انبیای آن‌ها!

ميان كتاب‌های دانشمندان يهود و رهبانان و اُسقف‌های مسيحي و سخنان و سنّت‌هایی كه از پيامبر اسلام نوشته می‌شد ، تفاوتِ بسياري وجود دارد ؛ زيرا آنچه تدوين يافت يا تدوين آن خواسته شد ، احاديث پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم و سنّتِ آن حضرت بود در حالي كه علماي امّت‌های پيشين انحراف يافتند و متون و مفاهيم كتاب‌هایشان را تغيير دادند ، به عكس علماي امّت محمّد ٠ كه محافظِ دين و مُفسِّر قرآن بودند و تدوينگر آثار و احكام آن حضرت .

آري ، اين تعليل براي منع از تدوين نظرات خاص و فتواهاي شخصي اصحاب و اجتهاداتِ مختلفِ آن‌ها ، درست است ؛ زيرا منع از تأليف کتابهايی كه محتوايشان تنها سنّتِ پيامبر نبود (بلكه آراي شخصي را نیز در بر داشت) گاه توجيه معقول دارد به اين اعتبار كه در مانند اين كتاب‌ها درست و نادرست و سخن معتبر و گزاف ، در كنار هم‌اند و بسا از شخصِ منحرفي مطالبي آمده است كه با تدوين آن‌ها ، احكام بر نسل‌های آينده ، آشفته و نامشخص می‌شود .

امّا منع عمر از تدوين مسموعاتِ پيامبر و آثار مبارك آن حضرت ، با تعليل مذكور ، سازگاري ندارد .

شايد اين نكته را بعضي درنيافته‌اند كه منع از تدوينِ كتاب‌های علما را ، به منع از كتابتِ سنّت ، تفسير كرده‌اند غافل از اينكه اين دليل ، وافي نيست و مُدّعا را